De nationale vlag van Ierland, vaak de Ierse driekleur genoemd, bestaat uit drie verticale banen in de kleuren groen, wit en oranje. De kleuren lopen van de vlaggenmast naar de buitenrand: eerst groen, vervolgens wit en ten slotte oranje. De officiële verhouding van de vlag is 1:2, wat betekent dat de lengte twee keer zo groot is als de hoogte. In het Iers staat de vlag bekend als bratach na hÉireann en het symbool wordt gebruikelijk geassocieerd met de Republiek Ierland.

Kenmerken en symboliek

Visueel is de vlag eenvoudig van opzet, maar de kleuren dragen een beladen symboliek. Traditioneel wordt groen gekoppeld aan de Gaelische en katholieke traditie en aan het Ierse nationale streven; oranje verwijst naar de protestantse aanhangers van Willem van Oranje en hun politieke geschiedenis; wit in het midden wordt vaak uitgelegd als een teken van vrede of verzoening tussen beide tradities. De grondwet van Ierland legt geen formele definitie van de betekenis vast, maar overheidsverklaringen hebben de drievoudige symboliek in soortgelijke bewoordingen bevestigd. De eenvoudige verticale indeling volgt het voorbeeld van andere 19e‑eeuwse tricolores.

Geschiedenis en herkomst

De Ierse driekleur vindt haar wortels in de 19e eeuw en werd in politieke context populair gemaakt als symbool van eenheid tussen verschillende gemeenschappen op het eiland. De vorm en kleuren zijn beïnvloed door Europese tricolores uit die periode. In de loop van de 20e eeuw kreeg de vlag de status van nationaal symbool en werd ze op officiële wijze ingeburgerd als herkenningsteken van de Ierse staat en haar instellingen.

Gebruik en etiquette

  • De vlag wordt op overheidsgebouwen, ambassades en bij nationale ceremonies gevoerd.
  • Bij nationale rouw of belangrijke herdenkingen kan de vlag op halmasten worden geplaatst; er bestaan conventies voor correcte omgang met de vlag.
  • Op sportevenementen en bij culturele manifestaties is de driekleur een veelgebruikt symbool van nationale identiteit.

Belang, varianten en controverse

Hoewel de driekleur door veel Ieren als teken van nationale identiteit en verzoening wordt gezien, bestaat er ook verdeeldheid. In delen van Noord‑Ierland en onder unionistische gemeenschappen wordt de vlag soms als politiek beladen ervaren en kan de Union Jack of andere lokale symbolen de voorkeur hebben. Daarnaast bestaan er andere vlaggen of standaarden die in specifieke officiële functies of historische contexten worden gebruikt.

Voor aanvullende informatie over termen, ontwerp en officiële richtlijnen kunnen bronnen geraadpleegd worden via driekleur of door gerelateerde achtergrondpagina's te bekijken zoals Republiek Ierland, Iers (Gaeilge) en artikelen over de afzonderlijke kleuren: groen, wit en oranje.