Een regenwatertank (in Noord-Amerika soms een regenton genoemd in verband met kleinere reservoirs, of een waterton in het Verenigd Koninkrijk) is een reservoir om het van het dak afvloeiende water op te vangen. Het water kan tijdens het regenseizoen worden opgeslagen en later in de zomer, wanneer het water schaarser is, worden gebruikt. Regentonnen variëren sterk in grootte en uitvoering: van kleine vaten van 100–300 liter tot grote bovengrondse of ondergrondse tanks van enkele duizenden liters.
Hoe werkt een regenwatertank?
Een basisopstelling bestaat uit een opvangoppervlak (meestal dak en dakgoten), leidingen, een voorfilter of bladvanger en de tank zelf. Regenwater stroomt van het dak naar de goot, passeert vaak een filter of zeef om bladeren en grof vuil tegen te houden, en wordt dan in de tank geleid. Veel systemen hebben ook:
- een overloop die overtollig water naar de regenpijp of het riool afvoert,
- een afzuigpunt of pomp om water uit de tank te gebruiken,
- een eerste-regen-afslag (first-flush) om de vuile eerste regenwaterstroom af te voeren en de kwaliteit in de tank te verbeteren.
Waarvoor wordt het regenwater gebruikt?
Regentonnen leveren meestal niet-frituurlijk (niet-drinkbaar) water. Typische toepassingen zijn:
- tuin- en plantbewatering,
- vullen van vijvers of waterornamenten,
- afdrogen van buitenruimtes en voertuigen,
- doorspoeling van toiletten of sommige huishoudelijke apparatuur (alleen met geschikte filters en terugstroombeveiliging),
- noodvoorziening voor schoonmaken en brandbestrijding bij kleine objecten.
Voordelen
- Waterbesparing: lager gebruik van leidingwater voor tuin en schoonmaak.
- Minder belasting op riolering: piekafvoer bij hoosbuien wordt verminderd.
- Kostenbesparing: lagere waterrekening bij intensief gebruik.
- Milieuvoordeel: hergebruik van regenwater reduceert de vraag naar behandeld drinkwater en kan bijdragen aan duurzame waterhuishouding.
Nadelen en gezondheidsrisico's
Regenwater uit een ton is meestal niet geschikt om te drinken zonder adequate zuivering. Mogelijke problemen zijn:
- microbiologische verontreiniging (bacteriën, parasieten),
- ophoping van bladeren en organisch materiaal die stank of rotting veroorzaken,
- stilstaand water kan insecten aantrekken (bijv. muggen),
- opbouw van sediment en verontreinigende stoffen uit het dakmateriaal (bijv. uit roofing of metaalculturen).
Gebruik regenwater niet als drinkwater tenzij het systeem is uitgerust met de juiste zuivering en keuring.
Onderhoud
Regelmatig onderhoud verlengt de levensduur en verbetert de waterkwaliteit. Aanbevelingen:
- maak filters, bladvangers en zeefjes periodiek schoon,
- controleer en reinig de tank (bijvoorbeeld jaarlijks verwijderen van slib),
- zorg voor een goed afsluitbaar deksel om vervuiling en insecten buiten te houden,
- controleer overloop en aansluiting op riool of infiltratie-oplossing,
- in koude klimaten: denk aan vorstvrije plaatsing of vorstbescherming voor leidingen en kranen.
Installatie en ontwerp
Bij de keuze en plaatsing moet u letten op capaciteit (afhankelijk van dakoppervlak en neerslagpatroon), stabiliteit (goede fundering bij grote tanks), en veilige aansluitingen. Voor grote of ondergrondse tanks zijn professionele installatie en constructietekening aan te raden. Overweeg ook een pomp en drukvat als u water onder druk wilt gebruiken of ver van de tank af moet brengen.
Wet- en regelgeving
De regels rond regenwatertanks verschillen per gebied. In sommige rechtsgebieden is het gebruik van watertonnen verboden of aan beperkingen onderhevig (bijvoorbeeld vanwege risico's voor volksgezondheid of omdat infiltratie in bepaalde zones is gereguleerd). Andere regels kunnen betrekking hebben op:
- het scheiden van hemelwater en afvalwater,
- aanlegvergunningen voor grote of ondergrondse tanks,
- voorwaarden voor aansluiting op het openbare riool of hemelwaterstelsel,
- hygiënevoorschriften als het water voor bepaalde doeleinden wordt gebruikt.
Controleer altijd bij uw gemeente, waterschap of lokale autoriteit welke regels en eventuele subsidies of stimuleringsmaatregelen voor regenwateropvang gelden.
Praktische tips
- gebruik een goed afsluitbare ton en plaats een fijnmazige bladvanger op de dakgoot,
- installeer een eerste-regen-afslag om vervuilde aanvangsruns te weren,
- plaats terugslagklep of andere terugstroombeveiliging als regenwater in huis wordt gebruikt,
- label systemen duidelijk als niet-drinkbaar water om vergissingen te voorkomen,
- overweeg professionele hulp bij grote systemen of als u het water voor binnengebruik wilt gebruiken.
Een regenwatertank kan een effectieve en duurzame manier zijn om water te besparen en lokale wateroverlast te beperken, mits goed ontworpen, regelmatig onderhouden en gebruikt binnen de geldende wet- en regelgeving.
