Het jaar 46 (XLVI in Romeinse cijfers) is een jaar in de 1e eeuw n.Chr. Dat jaar wordt gewoonlijk aangeduid volgens de christelijke jaartelling (Anno Domini). In de toen gebruikte Juliaanse kalender was het een gewoon jaar van 365 dagen dat volgens traditionele reconstructies op een zaterdag begon. Voor meer uitleg over de kalender zie Juliaanse kalender.
Algemeen en datumgebruik
In de Romeinse wereld rond 46 n.Chr. werden jaren vaak genoemd naar de zittende consuls; 46 staat bekend als het jaar van het consulschap van Asiaticus en Silanus. Dergelijke eponieme datering bleef eeuwenlang gebruikelijk naast regnalerekeningen van vorsten. Latere systemen, zoals de Anno Domini-telling, maakten deze aanduidingen geleidelijk overbodig. Vergelijkingen met andere jaartellingensystemen zijn mogelijk via historische tabellen en kronologieën (1e eeuw).
Politieke context in het Romeinse rijk
Het Romeinse keizerrijk stond in deze periode onder leiding van keizer Claudius. De centrale administratie en plaatselijke gouverneurs bepaalden veel van het bestuur in de provincies. Het consulschap van dat jaar was een belangrijk ceremonieel en juridisch instituut; consuls fungeerden zowel als magistraten als symbolische aanduiding voor het jaar. Lees over de weekindeling en startdatum van het jaar via kalenderreconstructies.
Situatie in Oost-Azië
In China heerste de Han-dynastie onder keizer Guangwu (Liu Xiu), die het rijk hersteld had na onrust uit voorgaande decennia. Deze fase kenmerkte zich door hernieuwde consolidatie van centraal gezag, herstel van administratie en landbouwproductie, en handel langs transcontinentale routes. Lokale ontwikkelingen verschilden per provincie, maar het algemeen beeld is dat van relatieve stabiliteit en herstel van staatskracht.
Kernmerken en belangrijke punten
- Kalender: Juliaanse gewoon jaar van 365 dagen, begon volgens reconstructies op zaterdag.
- Datering: Jaar werd aangeduid naar de consuls Asiaticus en Silanus; consulaire datering was gebruikelijk in Romeinse bronnen.
- Geopolitiek: Romeins keizerrijk onder Claudius en Han-China onder Guangwu; beide machten waren in een fase van consolidatie.
- Vergelijking: Voor begrip van bronnen is het belangrijk onderscheid te maken tussen 46 v.Chr. en 46 n.Chr.; chronologie hangt af van systeem.
Voor aanvullende context en kronologische details kunnen gespecialiseerde overzichtsartikelen en jaarboeken geraadpleegd worden via bronnen die chronologie en kalenderreconstructies samenbrengen. Zie ook verdere uitleg over jaarindelingen en historische datering consulaire jaarnamen.