Cuttack is de voormalige hoofdstad van de deelstaat Odisha in Oost-India. Het is het hoofdkwartier van het district Cuttack. Cuttack heeft de bijnaam "Millenniumstad" en "Zilverstad". Dit komt door haar 1000-jarige geschiedenis en de beroemde zilveren sieradenfabrieken. Het Hooggerechtshof van Odisha is gevestigd in Cuttack. Cuttack wordt ook wel de commerciële hoofdstad van Odisha genoemd. Dit komt door het grote aantal handels- en zakenhuizen in de stad.
Cuttack en Bhubaneswar worden vaak de tweelingsteden van Odisha genoemd. Het grootstedelijk gebied gevormd door de twee steden heeft een bevolking van 1,68 miljoen in 2014. Cuttack is een tier-II stad volgens het rangschikkingssysteem van de Indiase regering.
Geschiedenis
Cuttack behoort tot de oudste continu bewoonde steden van de regio en heeft een rijke, eeuwenoude geschiedenis die teruggaat tot ongeveer duizend jaar. Door zijn ligging aan belangrijke rivieren was de stad lange tijd een handels- en bestuurlijk centrum. In de loop der tijden diende Cuttack meerdere malen als machtscentrum voor lokale koninkrijken en later ook tijdens koloniale periodes.
Geografie en klimaat
Cuttack ligt in de delta van de Mahanadi en wordt gekenmerkt door meerdere rivierarmen en laagland. De ligging aan water heeft de stad historisch vitaal gemaakt voor handel, maar maakt haar ook gevoelig voor overstromingen tijdens zware moessonbuien. Het klimaat is tropisch met hete zomers, een uitgesproken moessonperiode (ongeveer juni tot september) en milde winters.
Economie en ambachten
De economie van Cuttack is divers. Naast handel en financiën speelt productie een belangrijke rol. De stad staat nationaal bekend om haar fijne zilveren filigraanwerk (tarkashi), waarbij ambachtslieden delicate sieraden en decoratieve objecten vervaardigen. Grote markten, groothandels en kleine tot middelgrote industrieën maken Cuttack tot een economisch knooppunt van Odisha.
Cultuur en festivals
Cuttack heeft een levendige culturele traditie. Belangrijke festivals zijn onder andere Durga Puja — een van de grootste en kleurrijkste vieringen in de stad — en Bali Jatra, een grote jaarmarkt en feest ter herdenking van oude zeevaart en handelsroutes. Lokale drama’s, muziek en handwerkskunst spelen een belangrijke rol in het culturele leven.
Bezienswaardigheden
- Barabati Fort – de ruïnes van een historisch fort en geliefde toeristische plek.
- Netaji Birthplace Museum – het geboortehuis van Subhas Chandra Bose (een belangrijke figuur in de Indiase onafhankelijkheidsbeweging) en nu een museum.
- Zilversmidwijken – wijken waar traditioneel filigraanwerk wordt geproduceerd en verkocht.
- Rivieroevers en ghats – plaatsen langs de Mahanadi en haar vertakkingen waar festivals en markten plaatsvinden.
Onderwijs en gezondheidszorg
Cuttack huisvest enkele van de oudste en meest gerespecteerde onderwijs- en medische instellingen in Odisha. Een voorbeeld is Ravenshaw University, bekend om haar academische traditie. Ook zijn er grote medische centra en ziekenhuizen die zorg verlenen aan bewoners van de stad en omliggende gebieden.
Bereikbaarheid
De stad is goed verbonden via wegen en spoor: Cuttack Junction is een belangrijk spoorwegknooppunt. De dichtstbijzijnde grote luchthaven is Biju Patnaik International Airport bij Bhubaneswar, op korte afstand. Door de nabijheid van Bhubaneswar ontstaat veel pendelverkeer tussen de twee steden.
Demografie en bestuur
Als hoofdkwartier van het district is Cuttack administratief belangrijk; het herbergt ook het Hooggerechtshof van Odisha. De bevolking is cultureel en taalkundig divers, met Odia (Odia/Oriya) als de dominant gesproken taal. Samen met Bhubaneswar vormt Cuttack een van de belangrijkste stedelijke agglomeraties van de staat.
Deze stad combineert historische charme met modern economisch belang: van oude forten en ambachtelijke zilversmeden tot markten, rechtbanken en onderwijsinstellingen. Voor bezoekers en onderzoekers biedt Cuttack een overzicht van tradities, handel en bestuurlijke functies die Odisha door de eeuwen heen hebben gevormd.

