De Vijf Families zijn de vijf invloedrijkste Italiaans-Amerikaanse misdaadfamilies die sinds de jaren 1930 een dominante rol speelden in de georganiseerde misdaad van New York City. Op voorstel van Salvatore Maranzano en Charles "Lucky" Luciano werden de families georganiseerd binnen The Commission, een overkoepelend bestuur dat streden tussen families moest beperken en de verdeling van inkomsten en territoria regelde. De vorming van The Commission markeerde een belangrijke verschuiving van losse banden en geweld naar een meer gestructureerde, zakelijke aanpak van criminele activiteiten in de Verenigde Staten.

Achtergrond en werking

De traditionele organisatie van een maffiafamilie is hiërarchisch: de boss staat aan het hoofd, gevolgd door een onderbaas, een consigliere (raadgever), caporegimes (capo’s) die groepen soldaten aansturen, en de soldaten zelf. Alleen volledig ingewijde leden — de zogenaamde “made men” — konden hogere posities bekleden. Families verdienden aan uiteenlopende illegale activiteiten, zoals afpersing, gokpraktijken, loan sharking (geldlening tegen zeer hoge rente), fraude, infiltratie van vakbonden en soms drugsverspreiding, maar ook aan legale bedrijven als voorkant voor witwaspraktijken.

De vijf families (historische opsomming)

Onderstaande opsomming geeft de namen van de vijf families en de toen als leiders genoemde personen zoals die vaak in bronnen uit de late 20e en vroege 21e eeuw werden genoemd. Door arrestaties, interne conflicten en informanten verandert het leiderschap vaak; de actuele situatie kan verschillen.

  • Bonanno: Vincent "Vinny Gorgeous" Basciano (Salvatore Montagna was genoemd als waarnemende baas in bepaalde periodes)
  • Gambino: Nicholas "Little Nick" Corozzo en Jackie "Neus" D'Amico
  • Colombo: Carmine "Junior" Persico (Thomas Gioeli werd in enkele periodes als waarnemende baas genoemd)
  • Genovese: Daniel "Danny the Lion" Leo
  • Lucchese: Vittorio "Vic" Amuso (Steven "Wonderboy" Crea werd soms genoemd als waarnemende baas)

Interne veranderingen en naamswijzigingen

De Colombo-familie heette oorspronkelijk de Profaci Crime Family; eind jaren 1950 en begin jaren 1960 leidde interne onenigheid en staatsgrepen tot de naamsverandering. Er zijn ook voorbeelden van pogingen om een familienaam te veranderen: zo was er ten tijde van Joe Massino binnen de Bonanno Family sprake van een poging de naam in de praktijk te vervangen door "Massino Family". Na zijn arrestatie en latere samenwerking met justitie kwam een dergelijke naamswijziging echter niet op grote schaal tot stand.

Samenwerking en regionale banden

De misdaadfamilie DeCavalcante, gevestigd in het nabijgelegen Elizabeth (New Jersey), heeft lange tijd banden en contacten onderhouden met de Five Families van New York. Dergelijke banden bestonden uit samenwerking bij criminele ondernemingen, uitwisseling van informatie en soms overlappende territoria. Hoewel de Five Families het centrale beeld van de georganiseerde Italiaanse misdaad in New York vormen, bestonden en bestaan er ook andere georganiseerde groepen en zelfstandige criminele netwerken in de regio.

Invloed van wetshandhaving en recente ontwikkelingen

Vanaf de jaren 1980 en daarna namen Amerikaanse justitie en opsporingsdiensten verschillende strategieën in gebruik — waaronder de RICO-wetgeving — om leidinggevenden van georganiseerde misdaad te vervolgen. Grote RICO-processen en langdurige onderzoeken hebben veel leden en kopstukken veroordeeld of uitgeschakeld, wat de structuur van de families heeft verzwakt en het leiderschap voortdurend heeft doen verschuiven. Tegenwoordig zijn veel families minder zichtbaar en formeler georganiseerd, maar onderdelen van de oude praktijken en inkomstenstromen blijven in sommige gevallen bestaan. Het is belangrijk te benadrukken dat het leiderschap en de sterkte van elke familie doorlopend veranderen als gevolg van arrestaties, interne conflicten en samenwerking met justitie.

Terminologie en publieke perceptie

In populaire cultuur en media (films, boeken, kranten) zijn de Five Families vaak dramatisch afgebeeld. De werkelijkheid van georganiseerde misdaad is complexer: naast de criminele activiteiten hebben deze netwerken ook maatschappelijke gevolgen voor slachtoffers, bedrijven en gemeenschappen. Ook is het beeld van een uniforme, onveranderlijke topstructuur misleidend; macht en invloed zijn dynamisch en sterk afhankelijk van opsporingsdruk en interne machtsverhoudingen.

Deze samenvatting geeft een algemeen overzicht van de Five Families en hun rol in de geschiedenis van de New Yorkse georganiseerde misdaad. Voor actuele informatie over individuele leiders of lopende onderzoeken is het nodig bronnen uit de recente periode te raadplegen, omdat de situatie sterk fluctueert.