Reducties in gesproken Engels: 'gonna', 'wanna' en samentrekkingen uitgelegd
Leer hoe reducties in gesproken Engels werken — 'gonna', 'wanna' en samentrekkingen uitgelegd met voorbeelden en tips voor taalleerders.
Taalkundige reducties zijn verloren of versmalde klanken in gesproken taal en komen veel voor in informeel Engels. In de spreektaal worden woorden en woordgroepen vaak samengevoegd of verkort: zo verandert "going to" vaak in "gonna". Reducties zijn niet fout, maar onderdeel van natuurlijk, vloeiend spreken.
Wat zijn samentrekkingen en reducties precies?
Samentrekkingen (contractions) zijn een bijzondere groep reducties waarbij twee woorden samengevoegd worden en meestal een apostrof krijgen in geschreven Engels. De meest voorkomende samentrekkingen betreffen verkortingen van "not" (zoals cannot → can't) of van een hulpwerkwoord plus onderwerp (zoals I am → I'm). Veel samentrekkingen ontstaan tussen een onderwerp en een werkwoord, bijvoorbeeld: He is → He's, They are → They're, I will → I'll.
Veelvoorkomende reducties (met voorbeelden)
- Gonna — going to: meestal gebruikt voor een toekomstige handeling of intentie. Voorbeeld: "I'm gonna call you later." (uitspraak ongeveer "guh-nuh"). Opmerking: traditioneel hoort gonna vóór een werkwoord te staan ("gonna go"), minder vaak vóór een zelfstandig naamwoord ("gonna the store").
- Wanna — want to/want a: komt voor in zinnen als "I wanna help" (uitspraak ongeveer "wahn-uh" of "wuh-nuh").
- Gotta — got to of have got to: betekent vaak 'moeten' of 'ik moet'. Voorbeeld: "I gotta go." (uitspraak "gah-tuh").
- Hafta — have to: voorbeeld: "You hafta see this." (uitspraak "haf-tuh").
- Dunno — don't know: "I dunno." (uitspraak "duh-noh").
- Lemme / Gimme — let me / give me: veel in spreektaal en informele berichten: "Lemme see." / "Gimme that."
- Negatieve samentrekkingen — not verkort tot -n't: can't, don't, isn't, weren't, etc. Deze zijn wijdverbreid in alle registers van spreektaal.
Taalregister en spelling
Reducties zijn zeer gebruikelijk in gesproken Engels en in informele geschreven vormen (chat, sms, dialogen in fictie). In formele teksten (academisch, zakelijke correspondentie) vermijd je best uitspraakschriftelijke vormen als gonna en wanna. Samentrekkingen met apostrof (I'm, she's, can't) zijn daarentegen algemeen geaccepteerd in minder formele geschreven contexten.
Waarom zijn reducties belangrijk voor taalleerders?
- Ze maken deel uit van natuurlijk Engels en horen bij vloeiend luisteren en spreken.
- Als je reducties leert herkennen, begrijp je gesprekken, films en podcasts beter.
- Oefenen met reducties helpt je om zelf natuurlijker en sneller te spreken.
Praktische tips voor oefenen
- Luister naar native speakers (films, series, podcasts) en let op verkorte vormen.
- Gebruik transcripties ondertitels om te zien hoe gesproken zinnen geschreven worden.
- Shadowing: herhaal zinnen direct na de spreker om ritme en reducties te automatiseren.
- Oefen zowel formele als informele registers; gebruik gonna en wanna alleen in informele situaties.
Belangrijk: taalkundige reducties maken deel uit van natuurlijk Engels en moeten niet als jargon of per definitie ongepast worden beschouwd — wel kies je bewust welke vormen passend zijn per situatie.
Categorieën
Er zijn verschillende basiscategorieën van verlagingen:
- Elisie is één of meer klanken weglaten uit een woord. Een veelvoorkomend voorbeeld is "and", dat vaak verandert in "an" of soms zelfs "n". Een ander voorbeeld is de "ba"-klank in "probably", wat leidt tot de uitspraak "probly".
- Woordspanning is een zwakkere spanning op een woord. De woorden in de buurt ervan worden in vergelijking meer beklemtoond. Het zwak beklemtoonde woord kan worden gemengd, gekoppeld of zelfs geschrapt.
- Functiewoorden zijn woorden die grammaticale relaties aanduiden en verschillen van inhoudswoorden. Inhoudswoorden hebben de neiging meer informatie te bevatten en worden vaak beklemtoond. Functiewoorden zijn vaak niet beklemtoond en kunnen worden gereduceerd, samengevoegd, verbonden of geschrapt.
- Weeën
Zoek in de encyclopedie