Een verschijnsel (Grieks: φαινόμενo, pl. φαινόμενα) is een waarneembare gebeurtenis of, heel letterlijk, iets dat kan worden gezien.
Het komt van het zelfstandig naamwoord φαινόμενον (phainomenon, df. verschijning) en is ook verwant met het werkwoord φαινειν (phainein, df. tonen). Het meervoud ervan is fenomenen. Het antoniem is lathomenon, wat betekent "iets dat onder de oppervlakte ligt".
Fenomeen kan ook een "verrassende ontwikkeling" of "ongewoon succesvol persoon" betekenen.
In de wetenschap staat verschijnsel voor elke gebeurtenis die we kunnen waarnemen, detecteren of registreren. In de wetenschap betekent het woord "waarnemen" meer dan alleen "met het blote oog waarneembaar". Het betekent "waarneembaar", beschikbaar voor onze zintuigen. De zintuigen waarmee wij worden geboren, worden uitgebreid met een hele reeks instrumenten die dingen registreren die wij niet kunnen zien, en die ze voor ons zichtbaar maken.
Terwijl sommige gebeurtenissen gemakkelijk kunnen worden waargenomen, is voor andere technologie nodig om waarneming mogelijk te maken.
