In Major League Baseball wordt de Rookie of the Year Award elk jaar uitgereikt aan één speler uit elke competitie zoals gestemd door de Baseball Writers Association of America (BBWAA). De prijs werd in 1940 ingesteld door het Chicago-hoofdstuk van de BBWAA. Zij selecteerden elk jaar een winnaar van 1940 tot en met 1946. De prijs werd nationaal in 1947; Jackie Robinson, de eerste honkman van de Brooklyn Dodgers, won de eerste prijs. In 1947 en 1948 werd één award uitgereikt voor beide competities; sinds 1949 is de eer toebedeeld aan één speler in de National en American League. Aanvankelijk stond de prijs bekend als de J. Louis Comiskey Memorial Award, vernoemd naar de Chicago White Sox eigenaar van de jaren dertig van de vorige eeuw. De award werd in juli 1987 omgedoopt tot de Jackie Robinson Award, 40 jaar nadat Jackie Robinson de honkbalkleurenlijn brak.

Geschiedenis kort samengevat

De Rookie of the Year-prijs ontstond lokaal in Chicago en groeide vanaf 1947 uit tot een nationale erkenning die vanaf dat jaar door de BBWAA voor beide leagues afzonderlijk werd toegekend. Sindsdien is het een van de meest prestigieuze individuele onderscheidingen voor beginnende spelers in de Major Leagues.

Regels en wie in aanmerking komt

Of een speler als rookie geldt, wordt bepaald door vaste drempels in speeltijd en statistieken. De gebruikelijke criteria zijn:

  • minder dan 130 slagbeurten (at-bats) in voorgaande MLB-seizoenen,
  • minder dan 50 innings gepitched in voorgaande MLB-seizoenen, of
  • minder dan 45 dagen op de actieve roster (exclusief tijd op de injured list) vóór 1 september van voorgaande jaren.

Als een speler één van de drempels overschrijdt, verliest hij zijn rookie-status. Deze regels bepalen de geschiktheid voor de award; nationaliteit of eerdere profervaring in andere competities (bijvoorbeeld in Japan of Cuba) speelt op zichzelf geen rol zolang de MLB-drempels niet zijn overschreden.

Stemprocedure

De prijs wordt toegekend door stemgerechtigde leden van de BBWAA. Elke stemmer kiest drie spelers in volgorde van voorkeur. Het puntensysteem werkt doorgaans volgens 5–3–1: 5 punten voor een eerste plaats, 3 punten voor een tweede plaats en 1 punt voor een derde plaats. De speler met het hoogste totaal aantal punten in een league wint de award. In de loop der jaren zijn er uitzonderingen en bijzondere situaties geweest (zie ook 'Gedeelde awards' hieronder).

Notabele winnaars en records

  • Jackie Robinson — eerste nationale winnaar (1947) en historisch belangrijk vanwege het doorbreken van de kleurenbarrière.
  • Fred Lynn en Ichiro Suzuki — de enige spelers die in hetzelfde seizoen zowel Rookie of the Year als Most Valuable Player werden (Lynn in 1975 en Ichiro in 2001).
  • Fernando Valenzuela — de enige speler die in één seizoen Rookie of the Year en de Cy Young Award won (1981).
  • Gedeelde awards — de prijs is twee keer gedeeld: in de National League in 1976 door Butch Metzger en Pat Zachry, en in de American League in 1979 door John Castino en Alfredo Griffin.
  • Oudste winnaar — Sam Jethroe wordt vaak genoemd als de oudste winnaar (debuterend op latere leeftijd nadat hij uit de Negro Leagues kwam). Ook Kazuhiro Sasaki (winnaar in 2000) was relatief oud voor een rookie (rond de 32).
  • Teams met de meeste winnaars — de leden van de Brooklyn en Los Angeles Dodgers hebben historisch gezien veel Rookie of the Year-prijzen gewonnen; de New York Yankees zijn de meest succesvolle club in de American League wat betreft dit onderscheid.

Internationale spelers

Met de toename van internationale scouting en spelers uit Japan, Korea, Latijns-Amerika en elders in de MLB, kregen ook veel buitenlandse debutanten de award. Een bekend voorbeeld is Ichiro Suzuki uit Japan. De regels voor rookie-status kijken alleen naar MLB-service time, dus internationale ervaring in andere professionele competities staat op zichzelf niet in de weg voor Rookie of the Year-geschiktheid.

Controverses en bijzondere gevallen

Soms ontstaan discussiegevallen over wie precies als 'rookie' aangemerkt moet worden, bijvoorbeeld wanneer een speler beperkte speeltijd had in vroege seizoenen of veel tijd op de roster doorbracht zonder veel at-bats of innings. De BBWAA en MLB volgen de vaste criteria, maar bij onduidelijkheden of grensgevallen worden beslissingen per geval beoordeeld.

Overige feiten

  • Van de vele winnaars werden later een groot aantal spelers belichaamd als All-Stars en enkele belandden uiteindelijk in de Hall of Fame — de award is vaak een vroege aanwijzing voor een veelbelovende carrière, maar niet elke winnaar ontwikkelt zich tot ster op lange termijn.
  • De naamwijziging naar de Jackie Robinson Award in 1987 was bedoeld om het historische belang van Robinson's prestaties en invloed op de sport blijvend te eren.
  • De winnaars van 2010 waren Buster Posey van de San Francisco Giants (National League) en Neftali Feliz van de Texas Rangers (American League).

Waar vind je de volledige lijst van winnaars?

Een volledige, actuele lijst van alle winnaars per jaar en per league wordt bijgehouden door officiële MLB-publicaties en statistiekbronnen. Voor een historisch overzicht zijn archieven van de BBWAA en talloze honkbalsites raadzaam om in te kijken.

Als je wilt, kan ik de lijst van alle Rookie of the Year-winnaars per jaar toevoegen of specifieke jaargegevens en statistieken (bijvoorbeeld puntenaantallen bij de stemming, clubverdeling per decennium of lijst van internationale winnaars) voor je uitwerken.