Báb: Siyyid ʻAlí Muḥammad (1819–1850), grondlegger van het bábisme
Siyyid ʻAlí Muḥammad (de Báb) — grondlegger van het bábisme in 19e-eeuws Iran. Ontdek zijn leer, vervolging, executie (1850) en invloed op de Bahá'í-beweging.
Siyyid `Alí Muḥammad (20 oktober 1819 – 9 juli 1850) was een koopman uit Shíráz, Iran, die midden in de 19e eeuw een nieuwe religieuze beweging binnen de sjiitische traditie stichtte. Nadat hij zijn missiestatus openbaarde nam hij de naam de Báb aan (Arabisch voor "Poort"). Zijn volgelingen worden Bábís genoemd; zij beschouwden hem als een nieuw goddelijk boodschapper en als de Qá'im waarop veel Shi'a hadden gehoopt.
Leven en openbaring
Siyyid `Alí Muḥammad werd geboren in 1819 in Shiraz. In 1844 verklaarde hij dat hij een bijzondere goddelijke opdracht had gekregen en dat hij de Báb was — de poort tot een nieuwe fase van goddelijke openbaring. Kort na die verklaring kreeg hij snel leerlingen en volgelingen. In korte tijd verspreidde zijn leer zich door grote delen van Iran en er ontstond een georganiseerde gemeenschap met eigen rituelen en teksten.
Schriften en leer
De Báb schreef honderden brieven, geschriften en verhandelingen. Tot zijn belangrijkste werken behoren het Perzische Bayán en het Arabische Bayán, naast vele zogenaamde "tabletten" en openbaringen die thema’s behandelen als theologie, ethiek en gemeenschapsleven. In zijn geschriften kondigde hij nieuwe religieuze wetten en rituelen aan en gaf hij aanwijzingen voor de organisatie van zijn gemeenschap. Voor zijn volgelingen vervingen die voorschriften in veel opzichten de klassieke Sharia-wet zoals die binnen de islam werd toegepast.
- Belangrijke thema’s: de komst van een nieuw religieus tijdperk, strikte morele en sociale voorschriften voor volgelingen, en de aankondiging van een nog vervolgende Manifestatie die na hem zou komen.
- Centraal begrip: de Báb presenteerde zichzelf als de "poort" naar een grotere openbaring die in de toekomst zou verschijnen.
Verspreiding en vervolging
Het bábisme groeide snel: binnen enkele jaren werden er naar schatting tienduizenden mensen door zijn leer aangetrokken. Die snelle groei en de vroege veranderingen in religieuze praktijk leidden tot sterk verzet van gevestigde religieuze autoriteiten. De sjiitische geestelijkheid en veel lokale machthebbers zagen in de beweging een bedreiging en reageerden met juridisch ingrijpen, arrestaties en grootschalige vervolgingen. Dit leidde tot bloedige confrontaties, belegeringen en massamoorden op bábí-gemeenschappen in verschillende delen van Iran.
Gevangenschap en executie
De Báb werd meerdere malen gevangengenomen en verbannen. In 1850 werd hij in Tabríz terechtgesteld door een vuurpeloton; officieel stierf hij op 9 juli 1850. Zijn dood maakte van hem een martelaar voor zijn volgelingen en versterkte tegelijk de aandacht voor zijn leer, ook buiten Iran.
Nalatenschap en relatie met de Bahá'í-gemeenschap
De Báb noemde in zijn geschriften expliciet de komst van een andere, grotere Manifestatie die "sterker en krachtiger" zou zijn. Volgelingen van de later ontstane Bahá'í-gemeenschap geloven dat de Báb naar Bahá'u'lláh verwees, de grondlegger van de Bahá'í-geloofsgemeenschap. Na de executie van de Báb bleven zijn geschriften en de herinnering aan zijn persoon centrale elementen voor zowel Bábís als Bahá'ís. De fysieke resten van de Báb werden later door volgelingen veiliggesteld en uiteindelijk in het heden herdacht in een schrijn die voor velen belangrijk is.
De Báb werd ook aangeduid met titels als "Primal Point" en "Point of the Bayán", aanduidingen die zijn unieke theologische positie binnen zijn eigen openbaring benadrukken.
Historische betekenis
Historisch is de komst van de Báb van belang omdat zij zowel religieuze vernieuwing in Iran markeerde als aanleiding gaf tot ernstige sociale en politieke onrust in de jaren 1840–1850. Zijn beweging speelde een directe rol in de context waarin later de Bahá'í-gemeenschap ontstond. Zijn geschriften worden nog steeds bestudeerd en vormen een belangrijk deel van het religieuze erfgoed van Bábís en Bahá'ís over de hele wereld.
Heiligdom van de Báb in Haifa, Israël.
Het leven
Het vroege leven
De Báb is geboren op 20 oktober 1819 in Shiraz, Iran. Zijn vader was een koopman en veel mensen in de stad kenden hem. Heel snel na de geboorte van de Báb stierf zijn vader. De oom van de Báb Ḥájí Mírzá Siyyid `Alí was ook een koopman, en hij voedde de Báb op.
Toen de Báb volwassen werd, begon hij te werken als koopman bij zijn oom. In 1842 trouwde hij met een vrouw genaamd Khadíjih-Bagum. Samen hadden ze een zoon, die ze Aḥmad noemden. Aḥmad was erg ziek en stierf als baby. Iemand die op hetzelfde moment leefde als de Báb zei dat hij heel kalm en rustig was; ze zeiden dat de Báb alleen sprak die hij ook had, en zelfs geen vragen beantwoordde. De Báb was altijd aan het denken en bidden. De mensen zeiden dat hij knap was en een dunne baard had. Hij was altijd gekleed in schone kleren, en droeg een groene sjaal en een zwarte tulband, of een doekje op zijn hoofd.
De Shaykhis
Shaykh Ahmad-i-Ahsa'i richtte in de jaren 1790 een Shi'a Islamitische religieuze groepering op in Perzië. Het lid van de groep, die Sjaikhis werd genoemd, gelooft dat god al heel snel een nieuwe boodschapper naar de aarde stuurde. Ze noemden de nieuwe boodschapper de Qá'im, of de Mahdi. Toen Sjaik Ahmad stierf, werd Siyyid Kázim, die afkomstig was uit Rasht, Iran, de nieuwe leider van de Sjaikhis. Sjaik Ahmad leefde in 1753 en stierf in 1862. Siyyid Kázim werd geboren in 1793 en hij stierf in 1843.
Toen de Báb op bedevaart ging naar Karbala en de plaatsen in de buurt, heeft hij misschien geluisterd naar de lessen van Siyyid Kázim. Niemand weet zeker of hij dat deed of niet, want er zijn maar weinig documenten of verslagen uit die tijd.
Toen Siyyid Kázim stierf, in december, vertelde hij al zijn volgelingen - mensen die geloven wat hij leerde - dat ze moesten reizen en proberen de nieuwe profeet van god te vinden. Hij noemde die profeet "De Heer van het Tijdperk" en vertelde hen dat hij zeer binnenkort ontdekt zou worden. Een van de mensen die Siyyid Kázim geloofde, bad en vastte, of stopte met eten van zonsopgang tot zonsondergang gedurende veertig dagen - zijn naam was Mullá Ḥusayn. Daarna reisde hij naar Shiraz, en ontmoette hij de Báb.
Aankondiging aan Mullá Ḥusayn
Mullá Ḥusayn is op 23 mei 1844 in Shiraz aangekomen. Een jongeman met een groene tulband groette hem nadat hij nog niet zo lang in Shiraz was geweest. In Iran droegen in die tijd alleen mensen die verwant waren aan de profeet Muḥammad groene tulbanden. Mannen die verwant waren aan de profeet Muḥammad werden Siyyids genoemd. De jongeman was de Báb, en hij nodigde Mullá Ḥusayn uit bij hem thuis.
De Báb vroeg Mullá Ḥusayn waarom hij in Shiraz was, en Mullá Ḥusayn vertelde hem dat hij op zoek was naar de nieuwe profeet, oftewel de Beloofde. De Báb vroeg Mullá Ḥusayn hoe hij zou weten wie de profeet was. Mullá Ḥusayn vertelde hem dat de profeet uit een beroemde en goede familie zou komen, en dat hij veel dingen zou weten zonder ze te hoeven leren, ook dat hij geen problemen zou hebben met zijn lichaam. Toen zei de Báb dat al die dingen waar waren over zichzelf. "Zie, al deze tekenen zijn in mij zichtbaar." De Báb zei dat hij de nieuwe profeet was waar Mullá Ḥusayn naar op zoek was. Dit schokte, of schokte Mullá Ḥusayn.
Mullá Ḥusayn had nog een manier om te weten wie de nieuwe profeet was, en hij had de Báb niet verteld. Siyyid Káẓim had Mullá Ḥusayn verteld dat de nieuwe profeet een boek zou schrijven met uitleg over de Surih of Joseph. Siyyid Káẓim had ook gezegd dat de nieuwe profeet dit zou doen zonder dat iemand het hem zou vragen. Nadat de Báb Mullá Ḥusayn had verteld dat hij de nieuwe profeet was, schreef hij een boek over de Surih of Joseph. De Báb noemde dat boek de Qayyúmu'l-Asmá'.
Na de nacht te hebben doorgebracht met de Báb zei Mullá Husayn dit. (De woorden hieronder zijn misschien moeilijk te lezen.)
| “ | Deze Openbaring, zo plotseling en onstuimig op mij geduwd, kwam als een donderslag bij heldere hemel... de kennis van Zijn Openbaring had mijn wezen verzinkt. Ik voelde me bezeten van zulke moed en kracht dat de wereld, al zijn volken en zijn machtigen, tegen mij opstonden, ik zou, alleen en onversaagd, hun aanval weerstaan. Het universum leek maar een handvol stof in mijn greep. Ik leek de stem van Gabriël te zijn, die de hele mensheid riep: "Ontwaak, want voorwaar, het ochtendlicht is gebroken. Sta op, want Zijn Oorzaak wordt duidelijk gemaakt. Het portaal van Zijn genade staat wijd open; ga daarin binnen, o volken van de wereld! Want Hij die uw beloofde is, is gekomen! | ” |
Brieven van de levenden
Mullá Ḥusayn was de eerste leerling van de Báb. Een student van een religieuze leider wordt een discipel genoemd. In minder dan vijf maanden tijd werden nog eens zeventien studenten van Siyyid Káẓim discipelen van de Báb. Alle nieuwe discipelen begonnen te geloven dat de Báb een nieuwe manifestatie was, oftewel een profeet van god zonder hulp van iemand anders. Een van deze nieuwe discipelen was een vrouw. Haar naam was Zarrín Táj Baragháni, en ze was een dichteres. Later kreeg ze een nieuwe naam,Ṭáhirih (de zuivere). Later begon men de eerste achttien discipelen en de Báb de Brieven van de Levenden te noemen. De Báb vertelde de Báb dat het hun taak was om de mensen te vertellen dat hij de nieuwe profeet was.
De Báb zei dat de Letters of the Living bijzonder waren. In Shi'a Islam zijn er veertien bijzondere mensen, de "Onfeilbare" genoemd. Shi'as geloven dat de "Onfeilbaarheden" altijd gelijk hebben. Mohammed, de twaalf Imámen, en Fatimah, zijn de "Onfeilbaarheden" in de Shi'a Islam. Net als de "Onfeilbaarheden" was één van de letters van de Levenden een vrouw, en één was een profeet. Negentien was een speciaal nummer in het Bábisme. De brieven van de Levenden leken erg op de Twaalf Apostelen van Christus.
Vragen en antwoorden
V: Wie was Siyyid `Alí Muḥammad?
A: Siyyid `Alí Muḥammad was een koopman uit Shíráz, Iran die een versie van de sjiitische islam begon die Bábisme werd genoemd.
V: Waarin veranderde Siyyid `Alí Muḥammad zijn naam nadat hij het Bábisme was begonnen?
A: Siyyid `Alí Muḥammad veranderde zijn naam in Báb.
V: Wat geloven mensen die in het Bábisme geloven over de Báb?
A: Mensen die in het Bábisme geloven geloven dat de Báb een profeet was.
V: Wat is de Qá'im waar Shi'as in geloven?
A: De Qá'im is een figuur waarvan Shi'as geloven dat hij in de toekomst zal komen.
V: Waarover schreef de Báb in zijn brieven en boeken?
A: De Báb schreef honderden brieven en boeken waarin hij uitlegde wie hij was en wat de regels van zijn religie waren.
V: Waarom haatte de Shi'a geestelijkheid de Báb en zijn volgelingen?
A: De Shi'a geestelijkheid haatte de Báb en zijn volgelingen omdat het Bábisme de "Sharia" of moslimregels voor zijn volgelingen verving.
V: Hoe stierf de Báb en wat voorspelde hij?
A: De Báb werd doodgeschoten door een vuurpeloton in Tabríz, Iran in 1850. Hij voorspelde dat er spoedig een andere profeet zou komen die sterker en machtiger was, waarvan mensen die de Bahá'í-religie aanhangen geloven dat het Bahá'u'lláh was, de stichter van de Bahá'í-religie.
Zoek in de encyclopedie