De rivier de Olt (Roemeens en Hongaars; Duits: Alt; Latijn: Aluta of Alutus) is een rivier in Roemenië. Zij stroomt in de Roemeense districten Harghita, Covasna, Braşov, Sibiu, Vâlcea en Olt. De rivier stond in de Romeinse tijd bekend als Alutus of Aluta.
De Olt is een van de langste rivieren die volledig binnen Roemenië liggen; de lengte bedraagt ongeveer 615 km en het stroomgebied beslaat ruwweg 24.050 km². De bron ligt in de Hășmaș‑heuvels in het oostelijke deel van de Karpaten (Harghita‑gebied). De rivier stroomt in zuidwestelijke richting door Transsylvanië, snijdt via de beroemde Defileul Oltului (de Olt‑kloof) door de zuidelijke Karpaten en vervolgt daarna haar loop over de Walachijse laagvlakte, om uiteindelijk uit te monden in de Donau.
Loop en landschap
Gedurende haar loop verandert het landschap sterk: in het bovenstroomse deel is de Olt een bergbeek met smalle valleien, in het middenstroomgebied vormt zij diepe kloven en doorgangen tussen bergmassieven (waaronder de Pass van Turnu Roșu), en in het benedenstroomse deel stroomt zij door brede landbouwgebieden van de Walachijse vlakte. De rivier heeft een belangrijke corridorfunctie: wegen en spoorlijnen volgen vaak de vallei van de Olt omdat die de Karpaten kruist.
Hydrologie en gebruik
- De Olt kent zowel natuurlijke als gereguleerde afvoer; langs de rivier zijn waterbouwkundige werken aangelegd voor waterkracht, irrigatie en overstromingsbeheersing.
- Langs de stroom zijn stuwmeren en kleine waterkrachtcentrales gebouwd die bijdragen aan lokale energieopwekking en watervoorziening.
- Historisch en economisch speelt de Olt een rol voor de regio: zij voorziet landbouwgebieden van water en de vruchtbare valleien zijn traditioneel belangrijke verkeersassen.
Belangrijke zijrivieren en plaatsen
De Olt ontvangt water uit talrijke zijrivieren die afkomstig zijn uit de Karpaten en omliggende heuvels. Enkele van de bekendere zijrivieren en bijbehorende plaatsen langs de Olt zijn onder meer de Lotru, de Olteț en de Cibin, en langs haar oevers liggen meerdere stadjes en gemeenten die door de rivier zijn gevormd. De naam van de rivier heeft ook bijgedragen aan de naam van Olt‑district (județul Olt).
Naam en geschiedenis
De benaming van de rivier gaat ver terug: in de klassieke bronnen werd zij vermeld als Alutus of Aluta. De naam kan oudere, pre‑Romeinse (Dacische) wortels hebben; tijdens de Romeinse periode had de rivier strategische betekenis en langs haar oevers werden fortificaties en nederzettingen aangelegd. Tegenwoordig is de Olt zowel een geografisch als cultureel oriëntatiepunt in Roemenië.
Samenvattend: de Olt is een lange, geheel Roemeense rivier die van de Karpaten naar de Donau stroomt, een gevarieerd landschap doorsnijdt (van bergkroon tot laagvlakte), belangrijke regionale functies vervult en een rijke historische naamgeving heeft die teruggaat tot de Romeinse tijd.
