De Strijdkrachten van de Russische Federatie zijn de strijdkrachten van Rusland, die na het uiteenvallen van de Sovjet-Unie zijn opgericht. De strijdkrachten staan bekend als een van de grootste ter wereld, met ongeveer 1.000.000–1.200.000 actieve manschappen, afhankelijk van de bron en de gebruikte definitie. Rusland maakt ook zijn eigen wapens. De Strijdkrachten hebben 6 takken: Russische Luchtmacht, Russische Grondtroepen, Russische Marine, Strategische Raket Troepen, Russische Ruimtetroepen en de Russische Luchtlandingstroepen. De opperbevelhebber is de president van Rusland.

Organisatie en bevelslijnen

De hoogste civiele leiding van de strijdkrachten ligt bij het ministerie van Defensie; de president fungeert als opperbevelhebber en neemt de eindbeslissingen over inzet en strategische doctrines. Het dagelijks militaire bestuur wordt uitgeoefend door de minister van Defensie en de chef van de Algemene Staf (General Staff), die verantwoordelijk is voor planning, operatievoering en coördinatie tussen de takken.

Takken en belangrijkste functies

  • Russische Grondtroepen: verantwoordelijk voor landoperaties, bezit van pantser- en infanterie-eenheden, artillerie en ondersteunende capaciteit.
  • Russische Marine: opereert vanuit meerdere vloten (Noordelijke Vloot, Baltische Vloot, Zwarte Zee Vloot, Pacifische Vloot en de Kaspische Flotilla) en heeft zowel oppervlakteschepen, onderzeeërs als een maritieme luchtcomponent.
  • Russische Luchtmacht (deel van de bredere Aerospace Forces): voert luchtverdediging, luchtsteun en strategische luchtoperaties uit, inclusief jachtvliegtuigen, bommenwerpers en transportvliegtuigen.
  • Strategische Raket Troepen: dragen de verantwoordelijkheid voor het strategische kernwapenafschrikmiddel en bedienen intercontinentale ballistische raketten (ICBM’s).
  • Russische Ruimtetroepen: betrokken bij ruimteoperaties, satellietbewaking, communicatie en raketwaarschuwingssystemen; sinds re-organisaties integreren ruimte- en luchttaken nauwer binnen de Aerospace-structuur.
  • Russische Luchtlandingstroepen (VDV): gespecialiseerde mobiele en luchtinzetbare formaties die snel kunnen worden ingezet voor luchtlandingen, speciale operaties en als strategische reserve.

Omvang, dienstplicht en reserves

De Russische strijdkrachten bestaan uit actieve dienstplichtigen, contractpersoneel (professionele soldaten) en reservisten. Er bestaat een verplichte dienstplicht voor mannen, traditioneel ongeveer één jaar, hoewel aantallen en de uitvoering soms zijn aangepast door hervormingen en tijdelijke beleidswijzigingen. Rusland hanteert daarnaast uitgebreide reservelijsten en voerde in bepaalde periodes mobilisaties uit om de sterkte snel te vergroten.

Materieel en capaciteiten

De strijdkrachten beschikken over grote aantallen tanks, gevechtsvoertuigen, artilleriesystemen, vliegtuigen en schepen. Belangrijke kenmerken:

  • Terreinkracht: grote pantserformaties en uitgebreide artillerie, inclusief zelfrijdende kanonnen en raketsystemen.
  • Luchtvaart: modernisering van straaljagers, bommenwerpers en helikopters; ontwikkeling van nieuwe toestellen en upgrades van oudere types.
  • Marine: strategische onderzeeërs (inclusief kernonderzeeërs), oppervlakteschepen en een groeiende maritieme raketcapa­citeit.
  • Nucleaire capaciteit: de Strategische Raket Troepen vormen het kernwapenafschrikmiddel met ICBM’s; daarnaast bezit Rusland strategische lucht- en zeenucleaire draagcapaciteit.

Modernisering en hervormingen

Sinds het begin van de 21e eeuw zijn er meerdere hervormings- en moderniseringsprogramma’s doorgevoerd om professionalisering te bevorderen, de logistiek te verbeteren en oudere materieelsoorten te vervangen of te upgraden. Hervormingen sinds 2008 richtten zich op mobiliteit, commando- en controlesystemen en het vergroten van het aandeel contractpersoneel. Tegelijkertijd zijn er voortdurende investeringen in nieuwe wapensystemen en luchtverdedigingstechnologieën.

Regionale structuren en inzet

De Russische strijdkrachten zijn regionaal georganiseerd in militaire districten die verantwoordelijk zijn voor training, voorbereiding en inzet in hun gebieden. Strategische bases en vlootbases bevinden zich verspreid over het land en in belangrijke maritieme theaters. De manier waarop troepen worden ingezet en verplaatst weerspiegelt zowel territoriale verdediging als de mogelijkheid tot extraterritoriale operaties.

Overige gewapende organisaties

Naast de reguliere strijdkrachten bestaan er ook andere gewapende vormen zoals de Nationale Garde (Rosgvardiya) en verschillende paramilitaire of grensbewakingsdiensten. Deze organisaties vallen meestal onder aparte ministeries of direct onder de president en vervullen taken op het gebied van binnenlandse veiligheid, ordehandhaving en grenscontrole.

Samenvattend

De Strijdkrachten van de Russische Federatie vormen een van de omvangrijkste en technologisch diverse militaire organisaties ter wereld. Ze combineren conventionele en strategische capaciteiten, omvatten meerdere gespecialiseerde takken en staan onder directe politieke en militaire leiding van de hoogste staatsfunctionarissen. De afgelopen decennia zijn modernisering en hervorming belangrijke aandachtsgebieden gebleven om de inzetbaarheid en slagkracht te verbeteren.