Celestia is een gratis 3D-astronomieprogramma voor Windows, Mac OS X en Linux. Het is gemaakt door Chris Laurel en is gelicenseerd onder de GPL.
Het programma is gebaseerd op de Hipparcos-catalogus (120.000 sterren) en stelt gebruikers in staat objecten weer te geven, van kunstmanen tot hele sterrenstelsels, in drie dimensies in OpenGL. Anders dan bij andere planetariumsoftware is de gebruiker vrij om door het heelal te reizen.
NASA en ESA hebben Celestia gebruikt, maar het moet niet worden verward met Celestia 2000, het eigen programma van ESA.
Naast de basisweergave biedt Celestia veel uitbreidingsmogelijkheden en gebruiksgemak. De community levert add-ons zoals hoge-res textures, gedetailleerde modellen van ruimteschepen en satellieten, extra hemellichamen (dwergplaneten, kometen, planetoïden) en uitgebreide sterrencatalogi. Door deze uitbreidingen kunnen gebruikers nauwkeurigere of visueel aantrekkelijkere scenes samenstellen voor onderwijs, demonstraties of eigen verkenning.
Belangrijke eigenschappen en mogelijkheden:
- Vrije navigatie: vlieg naar en kijk vanaf elk object — planeten, manen, asteroïden, kometen of verre sterrenstelsels.
- Tijdsbesturing: versnel of vertraag de tijd om banen en gebeurtenissen te observeren, of spring naar een specifieke datum en tijd.
- Extensies en scripting: ondersteuning voor add-ons, scripts en aangepaste databestanden om eigen scenario's en rondleidingen te maken.
- Visuals: weergave met OpenGL, ondersteuning voor texturen en labels, kaart- en coördinatenweergave en verschillende weergavemodi.
- Onderwijs en outreach: geschikt voor scholen, planetaria en lezingen omdat het complexe ruimtelijke verhoudingen visueel toegankelijk maakt.
- Open source: broncode vrij beschikbaar, waardoor ontwikkelaars en hobbyisten kunnen bijdragen en eigen versies kunnen bouwen.
Praktische informatie:
- Vereisten: een systeem met OpenGL-ondersteuning (meest moderne grafische kaarten/drivers voldoen). Prestaties hangen af van resolutie en gebruikte add-ons.
- Installatie: pakketten voor Windows, Mac en Linux zijn beschikbaar via de projectsite en vaak in broncodevorm op repositories — compileeropties bestaan voor wie zelf wil bouwen.
- Beginnen: installeer het programma, laad een van de vele add-on-pakketten (bijvoorbeeld voor planetetexturen of ruimtevaartuigen) en gebruik de tijd- en navigatiebediening om rond te reizen.
Celestia onderscheidt zich doordat het geen statisch planetarium is maar een virtuele 3D-ruimte waarin je vrij kunt bewegen en elk object van elke kant kunt bekijken. Voor wie meer realisme of moderne updates zoekt, bestaan er community-projecten en forks die aanvullende verbeteringen en compatibiliteit met nieuwe systemen bieden.