Het Hanzeverbond (Duits: die Hanse, Nederlands: de Hanze, Ests: hansa, Lets: Hanza Pools: Hanza, Zweeds: Hansan) was een verbond van handelsgilden. Deze gilden vestigden en behielden een handelsmonopolie over de Oostzee en het grootste deel van Noord-Europa. Dit monopolie duurde enige tijd in de latere middeleeuwen en de vroegmoderne periode, tussen de 13e en de 17e eeuw.
Veel steden maakten er deel van uit.

