Henry Walter Bates (Leicester, 8 februari 1825 - Londen, 16 februari 1892) was een Engelse bioloog die onderzoek deed in het Amazone regenwoud.

Deze naturalist en ontdekkingsreiziger gaf de eerste wetenschappelijke beschrijving van mimicry bij dieren. Batesiaanse mimicry is naar hem genoemd. Hij is vooral bekend geworden door zijn expeditie naar het stroomgebied van de Amazone met Alfred Russel Wallace in 1848. Hij verbleef 11 jaar in het regenwoud.

Toen Bates in 1859 thuiskwam, had hij meer dan 14.000 soorten (vooral insecten) teruggestuurd, waarvan er 8000 nieuw waren voor de wetenschap.