Tadzjikistan: overzicht, geschiedenis, cultuur en hedendaagse uitdagingen

Tadzjikistan is een van de nieuwe landen in Zuid-Centraal-Azië. Het ligt ten westen van China, ten noorden van Afghanistan en Pakistan, dat wordt gescheiden door een smalle strook Tadzjiekse grond die bekend staat als de Wakhan-corridor in de Pamirs, ten oosten van Oezbekistan en ten zuiden van Kirgizië.

Tadzjikistan ligt ingesloten in het midden van het Aziatische continent.

De totale oppervlakte bedraagt slechts ongeveer 143.100 vierkante kilometer. Het is iets kleiner dan Wisconsin, USA. De grenzen van Tadzjikistan zijn in totaal 3.651 kilometer lang.

Het klimaat heeft hete zomers en milde winters.

Bijna het hele land (85%) is bergachtig met doorstroomde rivierdalen, maar het hooggebergte Pomir bevindt zich in het oosten van het land (de westkant van de Himalaya). Het klimaat is er semi-aride tot polair. Het gebergte beslaat een oppervlakte van ongeveer 120.000 km² . Binnen het gebergte liggen nog andere landen. De bergen zijn tussen 3.600 en 4.400 meter hoog.

Het Karakul-meer ligt in een 52 kilometer brede meteorietkrater, die ongeveer 25 miljoen jaar geleden zou zijn ontstaan.

Het land dat nu Tadzjikistan is, wordt al sinds 4000 voor Christus bewoond. Het is door de geschiedenis heen onder de heerschappij van verschillende rijken geweest, voornamelijk het Perzische Rijk.

In het jaar 800 kwam de Islam naar Tadzjikistan.

In 1868 werd Tadzjikistan een Russische kolonie. Later werd het een deel van de Sovjet-Unie.

Op 9 september 1991 verklaarde het parlement van Tadzjikistan zich, na lange periodes van massaprotesten tegen de Sovjetregering, onafhankelijk van de Sovjet-Unie en hield het de eerste presidentsverkiezingen.

Rahmon Nabiev, die het land eind jaren zeventig en begin jaren tachtig bestuurde tijdens de Sovjet-Unie, werd president. Hij slaagde er niet in de broodnodige hervormingen in het land door te voeren, en dus ontstonden er protesten in de hoofdstad Dushanbe. De regering reageerde door een regeringsgezinde demonstratie te organiseren, voornamelijk bestaande uit oude leden van de Communistische Partij en mensen uit het zuidoosten van het land die naar de stad waren gebracht. De protesten tegen de regering hielden niet op, dus gaf de regering wapens aan de regeringsgezinde demonstranten. Vervolgens bewapende de oppositie zichzelf.

Hierna brak een bloedige burgeroorlog uit. Waarin alle nieuwe democratische partijen, politieke organisaties en bewegingen samen met de politieke Islamitische bewegingen een alliantie vormden tegen de oude communistische regering en de zuiderlingen.

Na de aanslagen van 11 september 2001 kwamen veel Amerikaanse en Franse soldaten het land binnen.

In 2010 werd Tadzjikistan in een uitgelekt telegram van de Amerikaanse ambassade beschreven als

"...Het grootste obstakel om de economie te verbeteren is de weerstand tegen hervormingen. Van de president tot de politieman op straat wordt de regering gekenmerkt door vriendjespolitiek en corruptie. Emomali Rahmon en zijn familie controleren de belangrijkste bedrijven van het land, waaronder de grootste bank, en zij spelen het hard om hun zakelijke belangen te beschermen, ongeacht de kosten voor de economie als geheel.... De regering heeft de activiteiten van de oppositiepartijen beperkt en hervormingen van de kieswet voor de parlementsverkiezingen van 28 februari 2010 afgewezen. De ambassade verwacht niet dat de verkiezingen vrij en eerlijk zullen verlopen. Er is bijna geen aandacht voor politieke partijen van de oppositie in de staatsmedia, en het grootste deel van de bevolking is zich niet bewust van het doel van de verkiezingen...".

Tadzjikistan is verdeeld in 4 provincies.