Republiek

Een republiek is een koning-loze regeringsvorm die geen monarchie en geen erfelijke aristocratie kent. Het is afkomstig uit Rome, in 509 voor Christus, toen de Romeinen het Romeinse koninkrijk omverwierpen. Eenmaal vrij vestigden de Romeinen een republiek, een regering waarin de burgers vertegenwoordigers verkochten om namens hen te regeren.

De nationale soevereiniteit ligt in het gezag van de regering en niet in een keizer of monarch. Het woord republiek komt van het Latijnse woord res publica, wat een "publieke zaak" betekent. Zo is de Verenigde Staten een republiek en India een republiek, maar Noord-Korea en Cuba worden ook wel republieken genoemd. Groot-Brittannië en Canada zijn echter geen republieken, omdat ze een monarch hebben (Koningin Elizabeth II in beide gevallen).

Landen met een koning of andere monarch en vrije verkiezingen worden een constitutionele monarchie genoemd en worden geen republieken genoemd. Een constitutionele monarchie lijkt op een republiek omdat de grondwet is gewijzigd om de macht uit de monarch te halen en instellingen te installeren die overeenstemmen met een filosofie van het republicanisme. Dit omvat het Verenigd Koninkrijk en de andere gebieden van het Gemenebest, Nederland, Thailand, Scandinavië en diverse andere landen. Wat een republiek anders maakt, is dat wetten worden gemaakt en gehandhaafd zonder koninklijk gezag.

Het staatshoofd van een republiek is over het algemeen een persoon die door de burgers is gekozen, hetzij door middel van rechtstreekse verkiezingen, hetzij door een groep gekozen vertegenwoordigers om op te treden als de hoogste vertegenwoordiger van het volk. In de meeste republieken wordt het staatshoofd de president genoemd. In sommige landen wordt de president gekozen en heeft hij veel politieke macht. In andere landen heeft de president niet veel directe macht, maar is hij om andere redenen belangrijk in het rechtssysteem.

Soms wordt een staat een "republiek" genoemd als zijn hoofd niet "koning" maar iets anders wordt genoemd. Zo had het Romeinse Rijk een "keizer" en de Nederlandse Republiek een "stadhouder", maar ze werkten als erfelijke monarchen.

Licchavi in India was de eerste republiek in de 6e en 5e eeuw v. Chr. De vroegste republieken die later veel geïmiteerd werden, waren Griekse steden in het oostelijke Middellandse Zeegebied. Het grootste verschil met andere stadstaten in die tijd was dat de mensen hun leiders kozen door te stemmen. De stemmen werden geteld en de persoon met de meeste stemmen won.


AlegsaOnline.com - 2020 / 2021 - License CC3