Vietnam: Socialistische Republiek — geschiedenis, politiek en economie
Ontdek Vietnam: geschiedenis, politiek en snelgroeiende economie van de Socialistische Republiek — van oorlog en hervormingen tot hedendaagse handelskracht.
Vietnam (Vietnamees: Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Việt Nam) is een land in Zuidoost-Azië. De officiële naam is de Socialistische Republiek Vietnam. De buurlanden zijn China, Laos en Cambodja. Vietnam is een van de weinige landen met nog een communistische regering. De hoofdstad is Hanoi, de grootste stad is Ho Chi Minhstad (voorheen Saigon). Vietnam heeft een lange, slanke vorm met een uitgestrekte kustlijn aan de Zuid-Chinese Zee. De bevolking bedraagt naar schatting rond de 98 miljoen mensen (2024), verdeeld over stedelijke en landelijke gebieden, met dichtbevolkte deltagebieden zoals de Rode Rivierdelta en de Mekongdelta.
Geografie en bevolkingsopbouw
Vietnam strekt zich uit van het Chinese grensgebied in het noorden tot de Golf van Thailand in het zuiden. Het landschap varieert van berggebieden in het noordwesten (waar ook de hoogste berg, Fansipan, ligt) tot vruchtbare deltagebieden en brede stranden. Het klimaat is overwegend tropisch en wordt sterk beïnvloed door moessonregimes, wat zorgt voor natte en droge seizoenen.
Administratieve indeling: Vietnam is verdeeld in provincies en stedelijke gemeenten. De grootste stadscentra en economische knooppunten zijn Hanoi en Ho Chi Minhstad, naast andere groeiende steden zoals Da Nang en Hai Phong.
Taal en religie: De officiële taal is Vietnamees. Religieus is Vietnam divers: boeddhisme, volksreligies, Confucianistische gebruiken en een aanzienlijk aantal katholieken en andere christelijke stromingen komen voor. Veel mensen combineren formele religieuze praktijken met lokale tradities.
Geschiedenis
Vietnam kent een lange geschiedenis van buitenlandse overheersing en strijd om zelfstandigheid. Na Japanse bezetting tijdens de Tweede Wereldoorlog ontstond een sterke onafhankelijkheidsbeweging onder leiding van Hồ Chí Minh.
Koloniale periode en onafhankelijkheid
Na de Japanse bezetting in de jaren veertig vochten Vietnamese nationalisten en communistische verzetsgroepen op 2 september 1945 voor onafhankelijkheid. Hồ Chí Minh riep de onafhankelijkheid uit en stichtte de Democratische Republiek Vietnam. De Fransen probeerden echter hun koloniale macht te herstellen, wat leidde tot de Eerste Indochina-oorlog. Die oorlog eindigde in 1954 met de slag bij Dien Bien Phu, een zware nederlaag voor de Fransen.
Verdeling en de Vietnamoorlog
Na 1954 werd Vietnam tijdelijk verdeeld in twee staten: Noord-Vietnam (Democratische Republiek Vietnam) en Zuid-Vietnam (Republiek Vietnam). Politieke en militaire spanningen tussen noord en zuid escaleerden tot de grootschalige conflicten van de jaren zestig en vroege zeventig — de zogenaamde Vietnamoorlog — waarbij vooral de Verenigde Staten sterk betrokken raakten. De oorlog veroorzaakte enorme menselijke en materiële verliezen en leidde uiteindelijk in 1975 tot een Noord-Vietnamese overwinning en de eenwording van het land.
Reünificatie en hervormingen
Na 1975 werd Vietnam verenigd onder een nationale communistische regering. De economie en samenleving hadden grote schade opgelopen en het land stond voor zware wederopbouw. In 1986 introduceerde de regering het hervormingsbeleid bekend als Đổi Mới (letterlijk: vernieuwing), dat markteconomische maatregelen en geleidelijke opening voor buitenlandse handel en investeringen bevatte. Deze hervormingen leidden tot snel economische herstel en sterke groei in de volgende decennia.
Politiek en bestuur
Vietnam is een eenpartijstaat waarin de Communistische Partij van Vietnam de centrale politieke macht bekleedt. De staatsorganen, het parlement en de regering functioneren binnen het raamwerk dat door de partij wordt bepaald. Binnenlandse beleidsvoering combineert socialistische principes met pragmatische economische politiek; de autoriteiten behouden echter strikte controle over politiek-maatschappelijke organisatie, media en oppositie.
Economie
Sinds de hervormingen van 1986 heeft Vietnam een snelle economische transformatie doorgemaakt. Het land ontwikkelde zich van een grotendeels agrarische economie naar een exportgerichte economie met sterke groei in de industrie, textiel, elektronica, elektronicaassemblage en toerisme. Belangrijke kenmerken:
- Exportgerichtheid: Vietnam is een grote exporteur van kleding, schoenen, elektronicaonderdelen, koffie, rijst en garnalen.
- Buitenlandse investeringen (FDI): Het land trekt veel buitenlandse directe investeringen aan door voordelige arbeidskosten en stimulerende handelsbeleidmaatregelen.
- Internationale integratie: Vietnam trad in 2007 toe tot de Wereldhandelsorganisatie, en is lid van regionale en internationale samenwerkingsverbanden zoals de Economische Samenwerking tussen Azië en de Stille Oceaan (APEC) en de Internationale Organisatie voor Francofonie.
De economische groei behoort sinds de vroege jaren 2000 tot de hoogste van de wereld in termen van bruto binnenlands product (BBP)-groei, hoewel uitdagingen blijven zoals inkomensongelijkheid, infrastructuurtekorten, milieuvervuiling en afhankelijkheid van exportmarkten.
Buitenlandse betrekkingen
Vietnam onderhoudt diplomatieke betrekkingen met vrijwel alle landen en zoekt een evenwichtige buitenlandse politiek tussen regionale grootmachten (zoals China) en andere partners (Verenigde Staten, Japan, Zuid-Korea en Europese landen). Economische relaties en handelsverdragen zijn sleutelonderdelen van het buitenlands beleid.
Culturele en maatschappelijke aspecten
De Vietnamese cultuur is gevormd door lokale tradities, boeddhistische en Confucianistische invloeden en eeuwenlange interacties met China en andere Aziatische landen. Kunstvormen zoals traditionele waterpoppenspelen, muziek, literatuur en cuisine (onder meer pho en verschillende rijstgerechten) zijn belangrijk voor zowel nationale identiteit als toerisme.
Huidige uitdagingen
Belangrijke uitdagingen voor Vietnam omvatten het verbeteren van onderwijs en gezondheidszorg, het terugdringen van armoede, het beheer van snelle stedelijke groei, aanpakken van milieuproblemen (zoals lucht- en watervervuiling en bodemdegradatie), en het moderniseren van publiek bestuur en juridisch kader om transparantie en rechtszekerheid te vergroten. Tegelijkertijd blijft het land inzetten op economische modernisering en internationale samenwerking.
Samenvattend is Vietnam een land met een complexe geschiedenis, snelle economische groei en een centrale rol in de hedendaagse zuidoostaziatische politiek en handel. De combinatie van politieke stabiliteit, economische hervormingen en strategische ligging blijft belangrijke factoren voor de toekomst van het land.
Namen van Vietnam
- "Annam", dat in de 7e eeuw ontstond (of begon) als een Chinese naam, was de gangbare naam van het land tijdens de koloniale periode.
- Xích Quỷ (赤鬼)
- Văn Lang (文郎/Orang)
- Âu Lạc (甌雒/Anak)
- Nam Việt (南越)
- Giao Chỉ (交趾/交阯)
- Vạn Xuân (萬春)
- An Nam (安南)
- Tĩnh Hải (靜海)
- Đại Cồ Việt (大瞿越)
- Đại Việt (大越)
- Đại Ngu (大虞)
- Đại Nam (大南)
Bevolking
In Vietnam wonen ongeveer 97.094.658 mensen. 25,2% van deze mensen is tussen 0-14 jaar, waarvan 11.954.354 mannen en 10.868.610 vrouwen. 69,3% van de bevolking is tussen de 15-64 jaar oud. De verhouding tussen mannen en vrouwen is bijna gelijk: 31.301.879 mannen en 31.419.306 vrouwen. 5,5% is 65 jaar en ouder, waarvan 1.921.652 mannen en 3.092.589 vrouwen. Binnen de twee oudere categorieën zijn er dus meer vrouwen dan mannen.
De bevolking is niet van één afkomst. Er zijn vele etnische stammen die zich in de geschiedenis van Vietnam hebben ontwikkeld. Dit maakt de geschiedenis en cultuur van Vietnam zeer divers. Het is niet hetzelfde als een land waar elke familie in dezelfde eeuw aan land kwam. De Franse en Chinese kolonisatie gingen niet gepaard met een buitensporige migratie van mensen naar Vietnam.
Tegenwoordig is de vermenging van culturen toegenomen door de invloed van globalisering en wereldinteresse. Veel Vietnamezen die in het buitenland wonen, worden omschreven als de Viet Kieu. De bevolking heeft verschillende gemeenschappen in vele landen over de hele wereld.
Geografie
De lengte van het land, van noord naar zuid, is 1.650 kilometer. "Op het smalste punt is Vietnam slechts 48 kilometer breed. Door de lange en smalle vorm van Vietnam verschilt het weer in het land aanzienlijk van noord naar zuid. Noord-Vietnam heeft een vochtig subtropisch klimaat met vier verschillende seizoenen (winter, lente, zomer en herfst), terwijl Zuid-Vietnam het hele jaar door heet is.
Het land is bedekt met regenwouden die momenteel een snelle ontbossing doormaken. Het grenst in het oosten aan de Zuid-Chinese Zee, in het westen aan Laos en Cambodja, en in het noorden aan China. Het land is iets groter dan Maleisië en kleiner dan Japan.
Geschiedenis
De geschiedenis van Vietnam is lange tijd gekenmerkt door de nabijheid van China in het noorden. Ongeveer 1000 jaar lang behoorde het noorden van Vietnam tot China, maar vanaf 938 werd het land onafhankelijk en breidde het zich later ten koste van het koninkrijk Champa uit naar het zuiden. In de 19e eeuw werd het land gekoloniseerd door Frankrijk en tijdens de Tweede Wereldoorlog werd het land bezet door Japan. Na deze oorlog had het koloniale rijk niet de middelen om het regime te herstellen en verloor het de militaire strijd tegen de bevrijdingstroepen. Dit leidde tot de opdeling van het land, wat op zijn beurt leidde tot de Vietnamoorlog met grote menselijke en materiële verliezen voor het land. De oorlog eindigde op 30 april 1975 doordat Noord-Vietnam het zuidelijke deel innam. Na een experimentele planning in de jaren 1970 en 1980 werd de economie hervormd in de richting van een markteconomie.
Viet
Ongeveer 5000 jaar geleden leefden de twee etnische stammen van de Lac Viet en Au Viet in veel gebieden samen met andere bewoners. Door de toenemende noodzaak om overstromingen te beheersen, gevechten tegen indringers, en cultuur- en handelsuitwisselingen, hadden deze stammen die in elkaars buurt leefden de neiging zich te verzamelen en te integreren in een grotere gemengde groep.
Onder deze Lac Viet stammen was de Van Lang de machtigste stam. De leider van deze stam verenigde later alle stammen om de Van Lang Natie te stichten in 2897 voor Christus, en noemde zichzelf Koning Hung. De volgende generaties traden in de voetsporen van hun vader en behielden deze benaming. Op basis van historische documenten hebben onderzoekers de locatie van de Van Lang Natie afgebakend tot het huidige noorden en noorden van Centraal Vietnam en het zuiden van het huidige Kwangsi (China). De Van Lang Natie duurde tot de 3e eeuw voor Christus.
Óc Eo was mogelijk een drukke haven van het koninkrijk Funan tussen de 1e en 7e eeuw.
De Dong Son-beschaving die een groot deel van Zuidoost-Azië besloeg, was ook het begin van de geschiedenis van Vietnam. In 221 voor Christus vielen de Qins het land van de Viet-stammen binnen. Thuc Phan, leider van de alliantie van Au-Viet stammen wist de vijanden te verdrijven en riep zichzelf uit tot koning An Duong Vuong en zijn gebied Au Lac Nation (257-207 voor Christus). In 208 voor Christus viel een generaal van de Qin-dynastie genaamd Triệu Đà Au Lac binnen. An Duong Vuong faalde deze keer. Het gevolg was dat de noordelijke feodalisten het land gedurende de volgende elf eeuwen om beurten domineerden, hun harde regime in het land vestigden en het land verdeelden in administratieve regio's en districten met onbekende namen. De naam Au Lac kon echter niet uit het dagelijks leven van de mensen worden gewist.
In 207 voor Christus stichtte Triệu Đà een staat genaamd Nam Việt die het zuiden van China en de Rode Rivier-Delta omvatte. De historische betekenis van het oorspronkelijke Nam Việt blijft controversieel, omdat sommige historici het beschouwen als een Chinese bezetting, terwijl anderen geloven dat het een onafhankelijk tijdperk was. Gedurende het grootste deel van de periode van 111 v. Chr. tot het begin van de 10e eeuw stond Vietnam onder het bewind van opeenvolgende Chinese dynastieën. Sporadische onafhankelijkheidsbewegingen werden geprobeerd, maar werden snel onderdrukt door Chinese troepen.
De koningen van Champa (Chiêm Thành in het Vietnamees) begonnen in de 4e eeuw na Christus met de bouw van hindoetempels in Mỹ Sơn.
Hội An werd gesticht als handelshaven door de heer Nguyễn Hoàng ergens rond 1595.
De werkzaamheden aan de keizerlijke stad Huế begonnen in 1804.
IndoChina
In september 1858 bezette Frankrijk Đà Nẵng. Cochinchina was een Franse kolonie van 1862 tot 1948.
In 1930 richtte Nguyễn Ái Quốc de Vietnamese Onafhankelijkheidsliga op (Việt Nam Ðộc Lập Ðồng Minh Hội) die ook bekend staat als de Việt Minh.
De Japanners namen Vietnam over in de Tweede Wereldoorlog. De Việt Minh vocht tegen zowel de Japanners als de Vichy-Fransen.
Toen de Japanners werden verslagen, begon het Vietnamese volk onder leiding van de Việt Minh de Augustusrevolutie.
Op 2 september 1945 las Nguyễn Ái Quốc (die zich nu Hồ Chí Minh noemde, wat "Hồ (een gewone achternaam) met de wil van het licht" betekent) de Onafhankelijkheidsverklaring van de Democratische Republiek Vietnam voor op het Ba Ðình-plein, in Hànội. Deze was gebaseerd op de Amerikaanse Onafhankelijkheidsverklaring.
Hồ Chí Minh leidde de Việt Minh in een oorlog voor onafhankelijkheid van Frankrijk.
De "Autonome Republiek Cochinchina" (République Autonome de Cochinchine) werd uitgeroepen op 1 juni 1946 om de wens van de Việt Minh om over heel Vietnam te heersen te frustreren.
De oorlog tussen Frankrijk en de Việt Minh duurde van 1946 tot 1954. De Fransen werden verslagen in 1954 na de Slag bij Dien Bien Phu.
Noord- en Zuid-Vietnam
De natie werd toen verdeeld in Noord-Vietnam en Zuid-Vietnam. Nadat de onafhankelijkheid was bereikt, gaven de Fransen het land van de Mekong-delta dat deel uitmaakte van Cambodja aan Zuid-Vietnam. De anticommunistische Verenigde Staten hadden veel invloed in het zuiden, en de communistische en nationalistische Việt Minh controleerden het noorden. Hồ Chí Minh was uiterst populair in de hele natie, aangezien hij de enige overgebleven leider was na jaren van strijd, dus werd hij president van de Democratische Republiek van (Noord-)Việtnam. Er werd overeengekomen dat de natie zou worden herenigd door verkiezingen in 1956. Maar de Amerikanen en de zuidelijke regering hielden de verkiezingen tegen omdat zij verwachtten dat Hồ Chí Minh zou winnen omdat het communistische Noord-Vietnam weigerde vrije verkiezingen te houden. Dwight Eisenhower zei dat hij dacht dat Hồ met ongeveer 80% van de stemmen zou winnen als er verkiezingen zouden worden gehouden, omdat de meerderheid van de bevolking in het noorden zat en Ho's weinige aanhangers in het zuiden.
Al snel waren de Verenigde Staten in oorlog met Vietnam. Deze oorlog stond bekend als de Amerikaanse oorlog, de Vietnamoorlog of de Tweede Indochinese Oorlog. Al snel werd Zuid-Vietnam een militaire dictatuur met enkele elementaire vrijheden. Het zuidelijke leger onttrok de controversiële Ngo Dinh Diem aan de macht en doodde hem.
Op 2 september 1969, Onafhankelijkheidsdag, stierf president Hồ Chí Minh aan een hartstilstand.
Unificatie
Op 30 april 1975 veroverde het Nationaal Bevrijdingsfront met hulp van de N.V.A. Sàigòn, de hoofdstad van Zuid-Vietnam, en doopte het al snel om tot Hồ Chí Minh-stad. De stad wordt in de volksmond nog steeds Saigon genoemd. De natie werd op 2 juli 1976 volledig herenigd als Socialistische Republiek Vietnam.
Regio's van Vietnam
Chochina is weergegeven op de oostkust van deze kaart van Indo-China uit 1886.
Provincies
Vietnam is verdeeld in 58 provincies. Er zijn ook vijf stadsgemeenten die provinciebestuur hebben.
| Delta van de Rode Rivier Bac Ninh | Noordelijke centrale kust Ha Tinh | Noordoost Bac Giang | Noordwest Dien Bien |
| Centrale Hooglanden Dak Lak | Centrale zuidkust Binh Dinh | Zuidoost Ba Ria-Vung Tau | Delta van de Mekong-rivier An Giang |
De provincies van Vietnam zijn (door de regering) verdeeld in provinciesteden en provincies.
Wetenschap en technologie
De media zeiden in 2011 dat de investeringen in wetenschap en technologie 2% van het bbp bedroegen.
"Vietnam biedt geen stimulansen voor studenten om van hun buitenlandse afstudeerprogramma's naar Vietnam terug te keren" was de mening (in 2011) van de Franse natuurkundige Pierre Darriulat.
Gerelateerde pagina's
- Lijst van rivieren in Vietnam
- Vietnam op de Olympische Spelen
- Het nationale voetbalteam van Vietnam
Vragen en antwoorden
V: Wat is de volledige naam van Vietnam?
A: De volledige naam van Vietnam is de Socialistische Republiek Vietnam.
V: Welke landen grenzen aan Vietnam?
A: De buurlanden van Vietnam zijn China, Laos en Cambodja.
V: Heeft Vietnam een communistische regering?
A: Ja, Vietnam is een van de vijf landen die nog steeds een communistische regering hebben.
V: Wat is de hoofdstad van Vietnam?
A: De hoofdstad van Vietnam is Hanoi.
V: Wanneer werd Vietnam onafhankelijk?
A: Vietnam werd op 2 september 1945 onafhankelijk toen Hồ Chي Minh het uitriep onder de nieuwe naam Democratische Republiek Vietnam.
V: Hoe werd het land verdeeld na de onafhankelijkheid?
A: Na de onafhankelijkheid van Vietnam werd het verdeeld in twee politieke staten - Noord-Vietnam (officieel de Democratische Republiek Vietnam) en Zuid-Vietnam (officieel de Republiek Vienam).
V: Wanneer begonnen de economische hervormingen in Vietnam?
A: De economische hervormingen begonnen in 1986 toen de regering veel economische en politieke veranderingen doorvoerde om deel uit te maken van de wereldeconomie.
Zoek in de encyclopedie