Thessaloniki (Griekenland) — tweede stad en hoofdstad van Centraal-Macedonië

Thessaloniki — levendige tweede stad van Griekenland en hoofdstad van Centraal-Macedonië: rijke geschiedenis, bruisende cultuur, zeezicht en een klimaat met wintersneeuw.

Thessaloniki is na Athene de grootste stad van Griekenland. Bij de volkstelling van 2011 woonden er 325.182 mensen. Inclusief de voorsteden waren er 1.110.312 mensen. Het ligt in de regio Macedonië in het noorden van Griekenland. Het is de hoofdstad van de prefectuur Thessaloniki en het is de hoofdstad van de periferie van Centraal-Macedonië. Het is de grootste stad in de geografische regio Macedonië. Het heeft een vochtig subtropisch klimaat (Cfa in de Köppen-klimaatclassificatie). De gemiddelde regenval is relatief laag, door de regenschaduw van het Pindos-gebergte. In tegenstelling tot Athene is er elke winter regelmatig vorst en sneeuw.

Ligging en landschap

Thessaloniki ligt aan de Golf van Thermaikos aan de noordwestkust van de Aegeïsche Zee. De ligging aan zee bepaalt veel van het stadsbeeld: een lange boulevard langs de waterkant, haventerreinen en uitzicht op eilanden en bergen in de verte. De stad heeft zowel laaggelegen kustgebieden als heuvelachtige wijken in het noordoosten (zoals de historische Ano Poli), met resten van de oude stadswallen.

Geschiedenis in het kort

Thessaloniki werd in 315 v.Chr. gesticht door Cassander, die de stad vernoemde naar zijn vrouw Thessalonike, halfzus van Alexander de Grote. Door de eeuwen heen groeide de stad uit tot een belangrijk handels- en kultuurcentrum in het oostelijke Middellandse Zeegebied. Tijdens de Romeinse en vooral de Byzantijnse periode was Thessaloniki een van de belangrijkste steden van het Byzantijnse Rijk. Later maakte de stad deel uit van het Ottomaanse Rijk totdat ze in 1912 onderdeel werd van het moderne Griekenland.

Tot de twintigste eeuw kende Thessaloniki een gevarieerde bevolking met grote Griekse, Joodse (Sephardische) en andere gemeenschappen. De Joodse gemeenschap, vaak aangeduid als Salonica of Saloniki, speelde eeuwenlang een centrale culturele en economische rol maar leed vooral in de Tweede Wereldoorlog zeer zwaar.

Cultuur en bezienswaardigheden

De stad heeft een rijk cultureel erfgoed met veel archeologische en byzantijnse monumenten. Enkele belangrijke bezienswaardigheden en instellingen:

• De Witte Toren — symbool van de stad en zichtbepalend aan de kust.
• Rotunda en de Hagia Sophia van Thessaloniki — vroegchristelijke en Byzantijnse bouwwerken.
• Triomfboog van Galerius en het oude Romeinse forum (Agora).
• Byzantijnse muren en de oude wijk Ano Poli met uitzicht over de stad.
• Musea: het Museum van Byzantijnse Cultuur (internationaal gewaardeerd), het Archeologisch Museum van Thessaloniki en het Joods Museum van Thessaloniki.

Een aantal van de paleochristelijke en Byzantijnse monumenten van Thessaloniki staan op de werelderfgoedlijst van UNESCO. De stad heeft daarnaast een levendige culturele kalender met festivals zoals het Thessaloniki International Film Festival (november) en de jaarlijkse Dimitria-festiviteiten.

Economie, onderwijs en samenleving

Thessaloniki is een regionaal economisch centrum: belangrijke sectoren zijn handel, scheepvaart, toeleverende industrie, voedselverwerking en toerisme. De haven van Thessaloniki is een van de grootste havens van Griekenland en een belangrijk knooppunt voor goederentransport naar de Balkan en Zuidoost-Europa.

Aristoteles Universiteit van Thessaloniki is de grootste universiteit van Griekenland en draagt sterk bij aan het bestaan van een grote studentenpopulatie en het academische leven in de stad. Daardoor heeft Thessaloniki een jonge en levendige uitgaans- en cafécultuur.

Transport en bereikbaarheid

• Luchthaven: Makedonia International Airport (SKG) verbindt de stad met binnenlandse en internationale bestemmingen.
• Haven: passagiers- en vrachtverbindingen naar eilanden en andere landen in de regio.
• Weg en spoor: goede verbindingen met de rest van Griekenland en via internationale corridors met de Balkan. Regionale busdiensten (KTEL) en treinverbindingen zijn beschikbaar.
• De ontwikkeling van een metronetwerk is lange tijd in planning en uitvoering geweest om het stedelijk vervoer te verbeteren.

Klimaat

Het klimaat is volgens de Köppen-classificatie Cfa (vochtig subtropisch). Dat betekent warme, vaak vochtige zomers en koelere, soms natte winters. Door de ligging in de regenschaduw van het Pindos-gebergte valt er minder neerslag dan aan de west- of zuidkust van Griekenland. In de winter komen vorst en sneeuw regelmatig voor, in tegenstelling tot het vrijwel sneeuwvrije Athene.

Praktische tips voor bezoekers

• Wandel over de boulevard (Nea Paralia) en bezoek de Witte Toren voor uitzicht en fotomomenten.
• Plan minstens één dag voor de belangrijkste musea en Byzantijnse monumenten.
• Proef lokale specialiteiten in de vele tavernes en op de levendige markten (bijv. Modiano-markt).
• Reken op drukte in de zomer; het culturele seizoen (najaar en lente) biedt veel festivals en minder hitte.

Thessaloniki combineert historische rijkdom met modern stedelijk leven en is zowel voor toeristen als studenten en zakenreizigers een belangrijke bestemming in Noord-Griekenland.

Geschiedenis

Thessaloniki werd gesticht door koning Kassander van Macedonië, vriend van Alexander de Grote, in de vierde eeuw voor Christus. Hij noemde de stad naar de zus van Alexander de Grote, prinses Thessalonike, wat in het Grieks overwinning op Thessalië betekent.

Van de late oudheid tot de late middeleeuwen (330AD-1430AD) was het de tweede belangrijkste stad van het Byzantijnse Rijk. Daarna kreeg Thessaloniki te maken met vele invasies van vijanden zoals de Avaroi, Bulgaren en anderen. In het jaar 1204 veroverden de kruisvaarders Thessaloniki en stichtten het Koninkrijk Thessalonica. Later werd het bevrijd door de Byzantijnen en vervolgens verkocht aan de Republiek Venetië, maar in 1430 werd het veroverd door het Ottomaanse Rijk.

Thessaloniki maakte ongeveer 500 jaar lang deel uit van het Ottomaanse Rijk en werd in 1912 onderdeel van Griekenland toen Griekenland na de Balkanoorlogen Macedonië verwierf. Veel beroemde mensen hebben hier gewoond of zijn er geboren, zoals de Romeinse staatsman en filosoof Cicero, veel heiligen zoals Cyrillus en Methodius, die het Cyrillische alfabet hebben uitgevonden, en de heilige Demetrius, die de beschermheilige van de stad is, en veel politici, zoals de stichter van het huidige Turkije, Mustafa Kemal Atatürk. Het grootste deel van de stad werd volledig verwoest bij een grote brand in 1917 en werd herbouwd in de jaren 1920. Thessaloniki was tijdens de Eerste Wereldoorlog de plaats van zowel het Salonica- als het Macedonische front, bestaande uit Franse, Servische, Engelse, Italiaanse en een Russische divisie. Dit front was in 1918 de sleutel tot de overwinning van de Entente op Bulgarije en Oostenrijk. Later werd het bezet door nazi-Duitsland tijdens de Tweede Wereldoorlog, tijdens de Griekse invasie.

 
Het centrum van Thessaloniki  

Vragen en antwoorden

V: Hoeveel inwoners telt Thessaloniki?

V: Waar ligt Thessaloniki?

V: Wat voor klimaat heeft Thessaloniki?

V: Hoeveel regen valt er in Thessaloniki?

V: Sneeuwt het in Thessaloniki?

Zoek op letter