De

Afgezien van de gewervelde dieren zijn geleedpotigen de enige landdieren met kleurwaarneming. Geleedpotigen in het water, zoals schaaldieren, hebben ook kleurenzicht. Net als bij gewervelde dieren zijn de details verschillend, maar de moleculen die het werk doen - de opsines - zijn zeer gelijkaardig.

Bij teleostvissen, reptielen en vogels komen vier fotopigment-opsines voor. Dit suggereert dat de gemeenschappelijke voorouder van tetrapoda en amniotes (~360 miljoen jaar geleden):

"staafjes en vier spectrale kegelkegelkegelklassen die elk één van de vijf visuele pigmentfamilies vertegenwoordigen. De aanvulling van vier spectraal verschillende kegelkegelkegelkegelklassen verleent deze soorten het potentieel voor tetrachromatisch kleurenzien".

Zoogdieren

Zoogdieren daarentegen verloren veel van hun kleurenzicht gedurende de lange periode in het Mesozoïcum toen zij als nachtdieren leefden.

"...twee families van kegel-optinegenen voorkomen bij hedendaagse eutherische zoogdieren en, met uitzondering van sommige primaten, geen van deze dieren meer dan één enkel fotopigmenttype ontleent aan elk van hun twee genfamilies".

Veel primaten leven overdag, en één groep - de apen van de Oude Wereld - heeft een trichromatisch gezichtsvermogen ontwikkeld. De mensapen en de mens stammen af van deze groep apen, en hebben ook een goed kleurenzicht. Zo komt het dat de meeste apen en mensen een goed kleurenzicht hebben, maar de meeste andere eutherische zoogdieren niet: Zij hebben slechts twee opsines, en zijn bichromatisch.

Ultraviolet licht speelt een rol bij de kleurwaarneming van veel dieren, vooral insecten.

Veel geleedpotigen bezitten kleurenzicht met UV-discriminatie - naast de gewervelde dieren de enige landdieren die over deze eigenschap beschikken.

Vogels, schildpadden, hagedissen, veel vissen en sommige knaagdieren hebben UV-receptoren in hun netvlies. Deze dieren kunnen de UV-patronen op bloemen en andere wilde dieren zien die anders onzichtbaar zijn voor het menselijk oog.