Vlucht 587 van American Airlines was een geregelde commerciële vlucht van John F. Kennedy International Airport in New York City naar Las Américas International Airport in de Dominicaanse Republiek. Het gebruikte vliegtuig was een Airbus A300-600. Op 12 november 2001 stortte het vliegtuig neer in de wijk Belle Harbor in Queens, New York. Alle 260 mensen op de vlucht kwamen om het leven (251 passagiers en 9 bemanningsleden). Ook vijf mensen op de grond kwamen om het leven, waarmee het totaal aantal doden 265 bedroeg. De crash werd veroorzaakt door het falen van de staart van het vliegtuig door een fout van de piloot in zogturbulentie (turbulentie die zich achter een vliegtuig vormt als het door de lucht vliegt). Het is het op één na dodelijkste vliegtuigongeluk in de Verenigde Staten na American Airlines Flight 191, dat plaatsvond op 25 mei 1979.

Aangezien het ongeval twee maanden en een dag na de aanslagen van 11 september op het World Trade Center in Manhattan plaatsvond, werd aangenomen dat het ongeluk door terrorisme was veroorzaakt. Direct na de crash werden ook onderzoeksteams van verschillende instanties, waaronder de FBI, ingeschakeld om een mogelijke criminele oorzaak uit te sluiten. Al snel bleek echter uit technisch en forensisch onderzoek dat er geen aanwijzingen waren voor een terroristische aanslag.

Verloop van de vlucht en crash

Vlucht 587 vertrok normaliter van JFK richting Santo Domingo. Kort na het opstijgen kwam het toestel in aanraking met sterke zogturbulentie die was achtergelaten door een eerder vertrokken, zwaarder toestel. Als gevolg hiervan voerde de bemanning herhaalde en krachtige stuurbewegingen met het richtingsroer (de roeren die de neus naar links of rechts bewegen) uit. Deze bewegingen leidden tot extreme krachten op de verticale staart en uiteindelijk tot het losbreken van de staartsectie. Het toestel raakte daarmee onbestuurbaar en stortte neer in de dichtbevolkte woonwijk Belle Harbor.

Onderzoek en conclusie

Het uitgebreide onderzoek naar het ongeluk, geleid door de Amerikaanse National Transportation Safety Board (NTSB), concludeerde dat de onmiddellijke oorzaak de structurele scheuring en losscheuren van de verticale staart was als gevolg van zwaardere dan voorziene belasting. Die overmatige belasting ontstond door herhaalde, krachtige en snelle bewegingen van het richtingsroer door de eerste officier, als reactie op zogturbulentie van een voorafgaand vliegtuig. Het onderzoek wees niet op mechanische storing als primaire oorzaak.

De NTSB rapporteerde ook dat de opleiding van bemanningen en bepaalde ontwerpeigenschappen van het roersysteem bijdroegen aan de gebeurtenis: door de combinatie van hoge stuurbewegingen en aerodynamische belastingen konden de limieten van de staartstructuur worden overschreden. Naar aanleiding van het rapport zijn aanbevelingen gedaan voor verbeterde training over het gebruik van het richtingsroer en voor evaluaties van ontwerp- en veiligheidsmarges bij fabrikanten.

Gevolgen en nasleep

  • Slachtoffers: 260 dodelijke slachtoffers aan boord en 5 slachtoffers op de grond. Veel van de passagiers waren inwoners van of afkomstig uit de Dominicaanse Republiek.
  • Onderzoek en aanbevelingen: de NTSB deed aanbevelingen gericht op zowel bemanningstraining (met name over het gebruik van het richtingsroer bij turbulentie) als op vliegtuigontwerp en onderhoudsprocedures.
  • Publieke reactie: vanwege de recente aanslagen van 11 september was er in eerste instantie veel angst en speculatie; dat maakte de nasleep extra gevoelig en emotioneel beladen voor de getroffen gemeenschappen.
  • Herdenkingen: er zijn gedenktekens en herdenkingsdiensten gehouden voor de slachtoffers, zowel in New York als in de Dominicaanse Republiek.

Vlucht 587 blijft een belangrijke casus in de luchtvaartveiligheid omdat het de aandacht vestigde op de effecten van zogturbulentie, de juiste toepassing van stuurbewegingen door bemanningen en de noodzaak van duidelijke trainingsrichtlijnen en structurele veiligheidsmarges in vliegtuigontwerp.