Thucydides' Geschiedenis leverde een aantal bijdragen aan de vroege geschiedschrijving. Veel van zijn principes zijn tegenwoordig standaardmethoden voor het schrijven van geschiedenis geworden, maar andere niet.
Chronologie
Een van Thucydides' belangrijkste vernieuwingen was het hanteren van een strikte chronologie, waarbij hij de gebeurtenissen per jaar vastlegde, waarbij elk jaar bestond uit het zomerseizoen van de veldtochten en een minder actief winterseizoen. Hierdoor worden gebeurtenissen die meerdere jaren beslaan opgedeeld en beschreven in delen van het boek die soms ver uit elkaar liggen, waardoor de indruk ontstaat dat hij heen en weer pendelt tussen de verschillende strijdtonelen. Deze methode staat in schril contrast met Herodotus' eerdere werk De Historiën, dat chronologisch verspringt.
Toespraken
Een ander kenmerk van het werk is dat Thucydides tientallen toespraken schrijft van de belangrijkste figuren die betrokken waren bij de oorlog. Thucydides hoorde sommige van deze toespraken zelf, maar sommige toespraken schreef hij zonder precies te weten wat er werkelijk gesproken werd.
Neutraal standpunt
Thucydides wilde dat zijn geschriften "eeuwig zouden blijven bestaan" (1.22.4). Daarom probeerde hij zo neutraal mogelijk te zijn, hoewel dat als generaal van Athene moeilijk voor hem was.
Rol van religie
De goden spelen geen actieve rol in het werk van Thucydides. Dit is heel anders dan bij Herodotus, die de rol van de goden vaak vermeldt. Thucydides beschouwt de geschiedenis daarentegen als veroorzaakt door de keuzes en handelingen van mensen.
De Geschiedenis concentreert zich op de militaire aspecten van de Peloponnesische Oorlog, maar gebruikt deze gebeurtenissen als medium om ook verschillende andere thema's aan te snijden, bijvoorbeeld om de degeneratieve effecten van oorlog op de mensheid zelf aan te tonen. Voor het grootste deel bespreekt de Geschiedenis geen onderwerpen als de kunst en architectuur van Griekenland, maar spreekt zij vrij vaak over de ontwikkeling van militaire technologieën.
De Geschiedenis legt uit dat de oorzaak van de Peloponnesische Oorlog de "groei van de macht van Athene was, en de onrust die dit in Sparta teweegbracht" (1.23.6). De Spartanen vertegenwoordigen een meer traditionele en minder expansieve macht.
Bronnen
Thucydides noemt bijna nooit zijn informanten. Dit in tegenstelling tot Herodotus, die vaak meerdere versies van zijn verhalen noemt en de lezer laat beslissen welke waar is.