Werner Karl Heisenberg (5 december 1901 - 1 februari 1976) was een Duits natuurkundige. Hij won de Nobelprijs voor natuurkunde voor zijn ontdekking van de kwantummechanica. Hij ontdekte het Heisenberg onzekerheidsprincipe, dat aantoont dat er een grens is aan hoe goed positie en snelheid van een deeltje kunnen worden gemeten.
Werner Heisenberg | Duits natuurkundige
Vroeg leven
Heisenberg werd geboren in Wuerzburg, Duitsland, als zoon van een professor in de Byzantijnse geschiedenis. Hij ging naar de universiteit om natuurkunde te studeren in München. Arnold Sommerfeld was een van zijn leraren.
Heisenberg was een zeer goede student en had slechts drie jaar nodig om zijn studie af te ronden. Vervolgens schreef hij een proefschrift over bewegingen in vloeistofstromen ("Über Stabilität und Turbulenz von Flüssigkeitsströmen"-"Over de stabiliteit en turbulentie van vloeistofstromen"). In 1924 werd hij assistent van Max Born aan de universiteit van Göttingen. In juni 1925 herstelde hij van hooikoorts op het eiland Helgoland, en terwijl hij alleen werkte maakte hij de beslissende doorbraak naar de Kwantummechanica. Terug in Göttingen schreven zij samen met Max Born en Pascual Jordan het basisdocument dat aan de basis lag van de Quantummechanica.
In 1926/ 1927 werkte Heisenberg samen met Niels Bohr aan de Universiteit van Kopenhagen. In februari 1927, terwijl Bohr op uitgebreide skivakantie was, vond hij het onzekerheidsprincipe uit en publiceerde het document "Über den anschaulichen Inhalt der quantentheoretischen Kinematik und Mechanik".
Op 26-jarige leeftijd werd Heisenberg professor in de theoretische natuurkunde aan de universiteit van Leipzig.
Hij kreeg de Nobelprijs toen hij 31 jaar oud was.
In 1937 trouwde hij met Elisabeth Schumacher. Zij kregen zeven kinderen, een van hun zonen is bekend als neurobioloog en geneticus, Martin Heisenberg.
Oorlog en later
Tijdens de Tweede Wereldoorlog, van 1939 tot 1945 werd Werner Heisenberg opgeroepen om te werken aan het Duitse Uranium Project. Dit was gericht op een kernreactor, en resulteerde niet in kernwapens, mogelijk omdat Heisenberg dat niet wilde. Sommige historici nemen aan dat er een wedloop was tussen het minuscule Duitse Uranium project en het enorme Amerikaanse Manhattan project. Hans A. Bethe, de directeur van de theorie-afdeling van het Manhattan-project in Los Alamos, zei dat dit niet waar was. Edward Teller, de vader van de Amerikaanse waterstofbom, zei dat Heisenberg het Duitse project saboteerde.
Na de oorlog werd hij van mei 1945 tot januari 1946 gevangen gehouden in Farm Hall in Engeland, waar de Britten en Amerikanen tien Duitse kernwetenschappers vasthielden.
Later werkte hij in de elementaire deeltjesfysica, voornamelijk in West-Duitsland, en hielp hij bij de oprichting van het Europees Laboratorium voor Elementaire Deeltjesfysica CERN in Genève, Zwitserland. In april 1957 ondertekende hij samen met 17 Duitse natuurkundigen een verklaring dat zij nooit zouden deelnemen aan de bouw van kernwapens. In 1958 werd zijn Max-Planck-Institut für Physik verplaatst van Göttingen naar München.
Hij stierf in 1976 op 74-jarige leeftijd in München, Duitsland.
| Winnaars van de Nobelprijs voor natuurkunde | |
| 1901-1925 | Röntgen (1901) - Lorentz / Zeeman (1902) - Becquerel / P. Curie / M. Curie (1903) - Rayleigh (1904) - Lenard (1905) - Thomson (1906) - Michelson (1907) - Lippmann (1908) - Marconi / Braun (1909) - van der Waals (1910) - Wien (1911) - Dalén (1912) - Kamerlingh Onnes (1913) - Laue (1914) - W. L. Bragg / W. H. Bragg (1915) - Barkla (1917) - Planck (1918) - Stark (1919) - Guillaume (1920) - Einstein (1921) - N. Bohr (1922) - Millikan (1923) - M. Siegbahn (1924) - Franck / Hertz (1925) |
| 1926-1950 | Perrin (1926) - Compton / C. Wilson (1927) - O. Richardson (1928) - De Broglie (1929) - Raman (1930) - Heisenberg (1932) - Schrödinger / Dirac (1933) - Chadwick (1935) - Hess / C. D. Anderson (1936) - Davisson / Thomson (1937) - Fermi (1938) - Lawrence (1939) - Stern (1943) - Rabi (1944) - Pauli (1945) - Bridgman (1946) - Appleton (1947) - Blackett (1948) - Yukawa (1949) - Powell (1950) |
| 1951-1975 | Cockcroft / Walton (1951) - Bloch / Purcell (1952) - Zernike (1953) - Born / Bothe (1954) - Lamb / Kusch (1955) - Shockley / Bardeen / Brattain (1956) - Yang / T. D. Lee (1957) - Cherenkov / Frank / Tamm (1958) - Segrè / Chamberlain (1959) - Glaser (1960) - Hofstadter / Mössbauer (1961) - Landau (1962) - Wigner / Goeppert-Mayer / Jensen (1963) - Townes / Basov / Prokhorov (1964) - Tomonaga / Schwinger / Feynman (1965) - Kastler (1966) - Bethe (1967) - Alvarez (1968) - Gell-Mann (1969) - Alfvén / Néel (1970) - Gabor (1971) - Bardeen / Cooper / Schrieffer (1972) - Esaki / Giaever / Josephson (1973) - Ryle / Hewish (1974) - A. Bohr / Mottelson / Rainwater (1975) |
| 1976-2000 | Richter / Ting (1976) - P. W. Anderson / Mott / Van Vleck (1977) - Kapitsa / Penzias / R. Wilson (1978) - Glashow / Salam / Weinberg (1979) - Cronin / Fitch (1980) - Bloembergen / Schawlow / K. Siegbahn (1981) - K. Wilson (1982) - Chandrasekhar / Fowler (1983) - Rubbia / van der Meer (1984) - von Klitzing (1985) - Ruska / Binnig / Rohrer (1986) - Bednorz / Müller (1987) - Lederman / Schwartz / Steinberger (1988) - Ramsey / Dehmelt / Paul (1989) - Friedman / Kendall / R. Taylor (1990) - de Gennes (1991) - Charpak (1992) - Hulse / J. Taylor (1993) - Brockhouse / Shull (1994) - Perl / Reines (1995) - D. Lee / Osheroff / R. Richardson (1996) - Chu / Cohen-Tannoudji / Phillips (1997) - Laughlin / Störmer / Tsui (1998) - 't Hooft / Veltman (1999) - Alferov / Kroemer / Kilby (2000) |
| 2001-heden | Cornell / Ketterle / Wieman (2001) - Davis / Koshiba / Giacconi (2002) - Abrikosov / Ginzburg / Leggett (2003) - Gross / Politzer / Wilczek (2004) - Glauber / Hall / Hänsch (2005) - Mather / Smoot (2006) - Fert / Grünberg (2007) - Nambu / Kobayashi / Maskawa (2008) - Kao / Boyle / Smith (2009) - Geim / Novoselov (2010) - Perlmutter / Riess / Schmidt (2011) - Wineland / Haroche (2012) Wineland / Haroche (2012) - Englert / Higgs (2013) - Akasaki / Amano / Nakamura (2014) - Kajita / McDonald (2015) - Thouless / Haldane / Kosterlitz (2016) - Weiss / Barish / Thorne (2017) - Ashkin / Mourou / Strickland (2018) - Mayor / Peebles / Queloz (2019) - Penrose / Genzel / Ghez (2020) - Manabe / Hasselmann / Parisi (2021) - Aspect / Clauser / Zeilinger (2022) |
| Categorie:Winnaars Nobelprijs voor natuurkunde - | |
| Controle door de autoriteit | |
| Algemeen |
|
| Nationale bibliotheken |
|
| Wetenschappelijke databanken |
|
| Andere |
|
Vragen en antwoorden
V: Wie was Werner Karl Heisenberg?
A: Werner Karl Heisenberg was een Duitse natuurkundige die de Nobelprijs voor Natuurkunde won voor zijn ontdekking van de kwantummechanica.
V: Wat heeft Heisenberg ontdekt?
A: Heisenberg ontdekte het Heisenberg onzekerheidsprincipe, dat aantoont dat er een grens is aan hoe goed positie en snelheid van een deeltje kunnen worden gemeten.
V: Wanneer werd Werner Karl Heisenberg geboren?
A: Werner Karl Heisenberg werd geboren op 5 december 1901.
V: Wanneer won hij de Nobelprijs voor Natuurkunde?
A: Hij won de Nobelprijs voor Natuurkunde voor zijn ontdekking van de kwantummechanica.
V: Wanneer is hij gestorven?
A: Hij stierf op 1 februari 1976.
V: Wat is het onzekerheidsprincipe van Heisenberg?
A: Het Heisenberg onzekerheidsprincipe stelt dat er een grens is aan hoe goed positie en snelheid van een deeltje kunnen worden gemeten.