28 juni is de 179e dag van het jaar (180e in schrikkeljaren) in de Gregoriaanse kalender. Er resten nog 186 dagen tot het einde het jaar. Dit is de enige datum in de Gregoriaanse kalender waar de dag en de maand (28 en 6) verschillende Perfecte getallen zijn.
Wat betekent dit praktisch?
Omdat 28 juni halverwege het jaar ligt, wordt de datum in veel kalenders en jaaroverzichten gezien als een moment om de eerste helft van het jaar te evalueren. In schrikkeljaren verschuift de dagnummering met één dag, maar het aantal dagen dat nog resteert op 28 juni blijft hetzelfde (186 dagen).
Historische gebeurtenissen en herdenkingen
- 1389 – De Slag op het Merelveld (Kosovo) vond plaats op 28 juni; deze gebeurtenis heeft grote culturele en historische betekenis in de Balkan, vooral voor Servië.
- 1914 – Op 28 juni 1914 werd aartshertog Franz Ferdinand van Oostenrijk in Sarajevo vermoord; deze aanslag wordt vaak gezien als de directe aanleiding voor het uitbreken van de Eerste Wereldoorlog.
- 1919 – Het Verdrag van Versailles werd op 28 juni 1919 getekend, waarmee formeel een einde kwam aan de Eerste Wereldoorlog en belangrijke geopolitieke veranderingen werden vastgelegd.
- 1969 – De rellen in de Stonewall Inn in New York begonnen in de nacht van 28 juni en vormden het keerpunt dat leidde tot de moderne LGBTQ+-beweging en jaarlijkse Pride-herdenkingen.
Geboren en overleden op 28 juni
- Geboren: Jean-Jacques Rousseau (1712), invloedrijke filosoof en schrijver, werd op 28 juni geboren.
- Overleden / gebeurtenissen: naast de eerder genoemde aanslag op Franz Ferdinand zijn er door de eeuwen heen talloze andere belangrijke persoonlijke en nationale gebeurtenissen op deze datum geregistreerd.
Wiskundige bijzonderheid: perfecte getallen
Perfecte getallen zijn positieve gehele getallen die gelijk zijn aan de som van hun positieve delen (de delers kleiner dan het getal zelf). Voorbeelden:
- 6: de delers 1, 2 en 3 geven 1 + 2 + 3 = 6.
- 28: de delers 1, 2, 4, 7 en 14 geven 1 + 2 + 4 + 7 + 14 = 28.
De bekende formule voor even perfecte getallen is 2^(p−1) × (2^p − 1), waarbij (2^p − 1) een Mersenne-priemgetal moet zijn. Voor p = 2 levert dit 6 op, voor p = 3 levert dit 28 op; het volgende voorbeeld is 496 (p = 5). Tot op heden zijn er geen oneven perfecte getallen gevonden; of die bestaan, is een open vraag in de getaltheorie.
Omdat maanden slechts uit 1 tot en met 12 kunnen bestaan, is 6 de enige perfecte maandwaarde. Dagwaarden kunnen maximaal 31 zijn; de enige perfecte dagen binnen die reeks zijn 6 en 28. Daardoor zijn er twee datums waarop dag en maand perfecte getallen zijn: 6 juni (6/6) — waar dag en maand gelijk zijn — en 28 juni (28/6) — de enige datum waarbij dag en maand verschillende perfecte getallen zijn.
Culturele en religieuze betekenis
Voor sommige volkeren en religieuze gemeenschappen heeft 28 juni speciale betekenis. Zo valt op deze datum in de Servisch-orthodoxe traditie Vidovdan (Sint-Vitusdag), een dag met sterke historische en nationale associaties. In andere culturen worden de op 28 juni plaatsvindende gebeurtenissen (zoals het Verdrag van Versailles of de Stonewall-rellen) jaarlijks herdacht.
Kort overzicht
- Dagnummer: 179 (180 in schrikkeljaren).
- Dagen resterend in het jaar: 186.
- Wiskundig bijzonder: combinatie van twee perfecte getallen (28 en 6) met verschillende waarden.
- Belangrijke gebeurtenissen: Slag op het Merelveld (1389), moord op Franz Ferdinand (1914), Verdrag van Versailles (1919), Stonewall-rellen (1969).